مکانیسم‌های عمل داروهای اعصاب

زمان مطالعه: 16 دقیقه

قرص‌های اعصاب و روان برای درمان یا کنترل اختلالات روانی مانند افسردگی، اضطراب، زوال عقل و اسکیزوفرنی استفاده می‌شوند. این داروها بر مسیرهای شیمیایی مختلف در مغز تأثیر می‌گذارند. تنها روانپزشک یا پزشک معالج شما می‌توانند این داروها را تجویز کنند. روانپزشکان متخصص بهداشت روان هستند و در زمینه تجویز دارو و روش‌های درمانی برای کمک به افراد با مشکلات روانی آموزش دیده‌اند.

قرص اعصاب و روان چیست؟

قرص‌های اعصاب و روان داروهایی هستند که بر رفتار، خلق و خو، افکار یا ادراک تأثیر می‌گذارند. این داروها که به نام داروهای سایکوتراپیک نیز شناخته می‌شوند، بر روی مغز و سیستم عصبی عمل می‌کنند. مانند داروهای جسمی که برای بیماری‌هایی مثل آسم یا بیماری قلبی مصرف می‌شود، داروهای اعصاب برای درمان مشکلات روحی مانند افسردگی، اضطراب و اسکیزوفرنی نیز استفاده می‌شود.

پزشک می‌تواند به شما کمک کند تا بهترین قرص‌های اعصاب و روان را برای وضعیت خود انتخاب کنید. این داروها می‌توانند به بهبود حال شما کمک کرده و زندگی را راحت‌تر کنند. داروهای روانپزشکی بخش مهمی از برنامه‌های درمانی برای بسیاری از افراد هستند.

مکانیسم اثر قرص اعصاب

قرص‌های اعصاب و روان به کنترل علائم اختلالات روانی مثل نوسانات خلقی، خشم انفجاری، توهمات و هذیان‌ها کمک می‌کنند. با کنترل این علائم، می‌توانید بهتر بر روی یادگیری مهارت‌های مدیریت سلامت روان خود تمرکز کنید.

این داروها با تغییر تعادل مواد شیمیایی به نام انتقال‌دهنده‌های عصبی در مغز عمل می‌کنند. انتقال‌دهنده‌های عصبی مانند سروتونین، دوپامین و گابا سیگنال‌هایی را بین قسمت‌های مختلف بدن منتقل می‌کنند تا عملکرد آنها را تنظیم کنند. در مغز، این مواد به نورون‌ها کمک می‌کنند تا با هم ارتباط برقرار کنند و بر خلق و خو، تمرکز، ادراک و سایر عملکردهای مغز تأثیر بگذارند. این داروها به سلول‌های خاصی که هدف آنها هستند، اثر می‌گذارند.

چه کسی باید قرص اعصاب مصرف کند؟

کسانی که قرص‌های اعصاب و روان مصرف می‌کنند، معمولاً به مشکلاتی مانند اضطراب، افسردگی، اسکیزوفرنی، اختلال دو قطبی، اختلالات خواب و بیش فعالی دچار هستند. این داروها به کاهش شدیدترین علائم کمک کرده و به افراد این امکان را می‌دهند که بهتر بر روی زندگی روزمره و سایر درمان‌ها مانند روان‌درمانی تمرکز کنند.

قرص‌های اعصاب و روان با تغییر تعادل مواد شیمیایی به نام انتقال‌دهنده‌های عصبی در مغز به بهبود علائم کمک می‌کنند. هر نوع داروی اعصاب به شیوه خاصی عمل می‌کند، اما معمولاً این داروها ویژگی‌های مشابهی دارند و هدفشان برقراری تعادل در مواد شیمیایی مغز است.

پزشک بر اساس علائم و وضعیت فرد، ممکن است داروهای مختلفی را تجویز کند. اثر داروهای اعصاب ممکن است چند هفته طول بکشد و معمولاً باید تا مدتی پس از بهبود علائم ادامه یابد و زیر نظر روانپزشک مصرف شود.

قرص‌های اعصاب می‌توانند برای درمان علائم فوری و همچنین برای جلوگیری از بازگشت بیماری در موارد مزمن استفاده شوند. با این حال، داروها تنها بخشی از درمان هستند و معمولاً با روان‌درمانی، آموزش و مشاوره همراه می‌شوند.

پزشک وضعیت شما را بررسی کرده و گزینه‌های درمانی مختلف را در نظر می‌گیرد. اگر قرص‌های اعصاب و روان مناسب‌ترین گزینه باشد، آن را تجویز می‌کند.

دارو های اعصاب برای سلامت روان

مصرف قرص‌های اعصاب و روان در درمان اختلالات و بهبود وضعیت روانی بسیار مؤثر است. این داروها معمولاً با روش‌های دیگر درمانی مانند روان‌درمانی و درمان‌های تحریک مغز ترکیب می‌شوند. پزشک بر اساس وضعیت روحی و جسمانی هر بیمار، دارویی را تجویز می‌کند که کمترین عوارض جانبی را داشته باشد. در این بخش، به معرفی انواع مختلف داروهای اعصاب و مفاهیم مرتبط با آن‌ها خواهیم پرداخت.

انواع قرص اعصاب و روان

در این مقاله به بررسی انواع قرص‌های اعصاب و روان خواهیم پرداخت. قبل از شروع به مصرف هر دارویی، مهم است که با پزشک خود درباره علائم و وضعیت خود صحبت کنید. داروهای اعصاب برای درمان مشکلات روانی مورد استفاده قرار می‌گیرند و شامل پنج نوع اصلی هستند که هر کدام کاربردها، مزایا و عوارض خاص خود را دارند:

1. داروهای ضد افسردگی
2. داروهای ضد اضطراب
3. داروهای ضد روان‌پریشی
4. داروهای تثبیت‌کننده خلق
5. داروهای محرک

همچنین، دسته‌های دیگری از داروهای اعصاب نیز وجود دارند، مانند:

– داروهای ترک اعتیاد
– داروهای زوال عقل

داروهای ضد افسردگی، از داروهای اعصاب

داروهای ضد افسردگی برای کاهش و مدیریت علائم افسردگی استفاده می‌شوند. گاهی اوقات، پزشکان این داروها را برای مشکلات دیگری مانند اضطراب، درد و بی‌خوابی نیز تجویز می‌کنند. انواع مختلفی از داروهای ضد افسردگی وجود دارد که بر اساس نیاز و شرایط هر بیمار تجویز می‌شوند. این داروها شامل موارد زیر هستند:

1. مهارکننده‌های بازجذب سروتونین (SSRIs): این داروها به تنظیم سطح سروتونین در مغز کمک می‌کنند.
2. مهارکننده‌های بازجذب سروتونین-نوراپی‌نفرین (SNRIs): این داروها سطح سروتونین و نوراپی‌نفرین را در مغز تنظیم می‌کنند.
3. مهارکننده‌های بازجذب نوراپی‌نفرین-دوپامین (NDRIs): این داروها بر سطح نوراپی‌نفرین و دوپامین تأثیر می‌گذارند.
4. مهارکننده‌های مونوآمین اکسیداز (MAOIs): این داروها فعالیت آنزیم مونوآمین اکسیداز را کاهش می‌دهند که به تنظیم مواد شیمیایی مغز کمک می‌کند.
5. داروهای سه حلقه‌ای و چهار حلقه‌ای (TCA): این داروها به تنظیم مواد شیمیایی مغز و بهبود علائم افسردگی کمک می‌کنند.

این داروها می‌توانند به بهبود خواب، افزایش انرژی، تنظیم اشتها، بهبود خلق و خو و کنترل افکار منفی کمک کنند. هر نوع دارو عوارض خاص خود را دارد که به دو دسته ضعیف و قوی تقسیم می‌شود. پزشک بر اساس وضعیت هر بیمار و علائم موجود، داروی مناسب را تجویز می‌کند.

داروهای ضد افسردگی SSRI

مهارکننده‌های بازجذب سروتونین (SSRI ها) برای درمان انواع مختلف افسردگی، مانند اختلال افسردگی اساسی و اختلال دوقطبی، استفاده می‌شوند. این داروها با افزایش مقدار سروتونین در مغز عمل می‌کنند. SSRI ها معمولاً اولین گزینه درمانی برای افسردگی هستند و به دلیل مزایای زیادی که دارند، ممکن است بهترین انتخاب برای بسیاری از افراد باشند. این داروها به طور کلی عوارض کمتری دارند و به بهبود وضعیت روانی کمک می‌کنند.

عوارض مهارکننده‌های بازجذب سروتونین یا SSRI

قرص‌های SSRI ممکن است عوارض جانبی زیر را داشته باشند:

– دهان خشک
– حالت تهوع
– استفراغ
– اسهال
– خواب ضعیف
– افزایش وزن
– مشکلات جنسی

برخی از این داروها ممکن است ضربان قلب را افزایش دهند. اگر از داروهای رقیق‌کننده خون مثل آسپرین یا وارفارین استفاده می‌کنید، مصرف SSRI ها ممکن است خطر خونریزی را افزایش دهد.

لیست داروهای SSRI، اسامی قرص های اعصاب و روان

در حال حاضر، هشت نوع قرص SSRI برای درمان افسردگی تجویز می‌شود:

– سیتالوپرام
– داپوکستین
– اس سیتالوپرام (سیپرالکس)
– فلوکستین (پروزاک)
– فلووکسامین
– پاروکستین (لوکسیم)
– سرترالین (آسنترا)
– وورتیوکستین

داروهای ضد افسردگی SNRI

داروهای SNRI نیز برای درمان افسردگی استفاده می‌شوند، اما با روشی متفاوت از SSRI ها عمل می‌کنند. این داروها میزان دوپامین و نوراپی‌نفرین را در مغز افزایش می‌دهند. اگر SSRI ها به خوبی عمل نکردند، ممکن است SNRI ها مؤثرتر باشند.

عوارض جانبی SNRI ها

این داروها ممکن است عوارض زیر را داشته باشند:

– سردرد
– سرگیجه
– دهان خشک
– حالت تهوع
– تحریک‌پذیری
– مشکلات خواب
– تغییرات در اشتها

همچنین، SNRI ها ممکن است فشار خون و ضربان قلب را افزایش دهند. در طول مصرف این داروها، باید عملکرد کبد شما نیز تحت نظر باشد.

لیست داروهای SNRI، اسم قرص اعصاب SNRI

داروهای ضد افسردگی NDRI

داروهای NDRI (مهارکننده‌های بازجذب نوراپی‌نفرین و دوپامین) برای درمان افسردگی استفاده می‌شوند و نسل جدیدتری از داروهای ضد افسردگی هستند. یکی از مزایای NDRI ها این است که معمولاً عوارضی مثل افزایش وزن یا کاهش میل جنسی را به همراه ندارند. این داروها همچنین برای درمان مشکلاتی مانند بیش‌فعالی، پارکینسون، نارکولپسی و ترک سیگار استفاده می‌شوند. بوپروپیون معروف‌ترین داروی NDRI است.

داروهای ضد افسردگی MAOI

داروهای MAOI (مهارکننده‌های مونوآمین اکسیداز) داروهای قدیمی‌تری هستند که امروزه کمتر استفاده می‌شوند. این داروها می‌توانند عوارض بیشتری نسبت به داروهای جدیدتر داشته باشند. MAOI ها با افزایش سطح دوپامین، نوراپی‌نفرین و سروتونین در مغز به بهبود علائم افسردگی کمک می‌کنند.

عوارض مهارکننده‌های مونوآمین اکسیداز یا MAOI

داروهای MAOI ممکن است باعث عوارض زیر شوند:

– حالت تهوع
– استفراغ
– سرگیجه
– اسهال
– دهان خشک
– افزایش وزن

همچنین، مصرف MAOI ها باید با احتیاط انجام شود، زیرا ترکیب این داروها با غذاهایی که حاوی ماده شیمیایی به نام تیرامین هستند، می‌تواند فشار خون را به سطوح خطرناک افزایش دهد. تیرامین در برخی پنیرها، ترشیجات و بعضی انواع شراب وجود دارد.

لیست داروهای MAOI، اسم قرص اعصاب

داروهای ضد افسردگی سه حلقه‌ای (TCA)

داروهای TCA یکی از قدیمی‌ترین دسته‌های داروهای ضد افسردگی هستند که هنوز استفاده می‌شوند. این داروها معمولاً زمانی تجویز می‌شوند که داروهای جدیدتر تأثیر نداشته‌اند. TCA ها با افزایش میزان سروتونین و نوراپی نفرین در مغز به بهبود خلق و خو کمک می‌کنند.

علاوه بر درمان افسردگی، TCA ها می‌توانند برای بیماری‌های دیگری مانند اختلال هراس، میگرن، درد مزمن و اختلال وسواس فکری عملی نیز تجویز شوند.

برخی از داروهای TCA شامل:
– آمی‌تریپتیلین
– آموکساپین
– دزیپرامین (نورپرامین)
– دوکسپین
– ایمی‌پرامین (توفرانیل)
– نورتریپتیلین
– پروتریپتیلین
– تریمیپرامین

عوارض جانبی داروهای TCA شامل:
– دهان خشک
– سرگیجه
– خواب‌آلودگی
– حالت تهوع
– افزایش وزن

افراد با مشکلاتی مثل گلوکوم، پروستات بزرگ‌شده، مشکلات تیروئید یا مشکلات قلبی باید از مصرف این داروها خودداری کنند. TCA ها همچنین می‌توانند قند خون را افزایش دهند، بنابراین افرادی که دیابت دارند باید سطح قند خود را به دقت کنترل کنند.

اثربخشی داروهای ضد افسردگی

داروهای ضد افسردگی معمولاً نیاز به مدت زمان مشخصی برای اثربخشی دارند، که معمولاً ۴ تا ۸ هفته طول می‌کشد. ممکن است در این مدت با تغییراتی در خواب، اشتها، انرژی و تمرکز روبه‌رو شوید. مهم است که داروها را طبق دستور پزشک مصرف کنید و در صورت بروز مشکلات، به پزشک خود اطلاع دهید.

عوارض داروهای ضد افسردگی

داروهای ضد افسردگی، مانند سایر داروهای اعصاب، ممکن است عوارض جانبی داشته باشند. رایج‌ترین این عوارض شامل ناراحتی معده، سردرد و مشکلات جنسی است. این عوارض معمولاً خفیف هستند و با گذشت زمان بهبود می‌یابند.

در شروع مصرف دارو، پزشک ممکن است دوز کم را تجویز کند و به تدریج آن را افزایش دهد تا بدن به دارو عادت کند و عوارض کاهش یابد.

مهم است بدانید که مصرف داروهای ضد افسردگی در کودکان، نوجوانان و جوانان زیر ۲۵ سال ممکن است خطراتی به همراه داشته باشد. برای مثال، در هفته اول مصرف یا پس از تغییر دوز، ممکن است رفتارهای خودکشی در برخی افراد بروز کند. بنابراین، افراد در هر سنی باید تحت نظر پزشک باشند و هر گونه تغییر یا مشکل را به متخصص خود اطلاع دهند.

جدیدترین داروی ضد افسردگی: در غالب اسپری بینی

اس کتامین یک داروی جدید و قوی برای درمان افسردگی است که معمولاً برای افرادی با شرایط شدید تجویز می‌شود. این دارو به صورت اسپری بینی استفاده می‌شود و معمولاً خیلی سریع اثر می‌کند، به طوری که در عرض چند ساعت می‌تواند علائم افسردگی را کاهش دهد.

تداخل مصرف داروهای ضدافسردگی با سایر داروها

ترکیب داروهای ضد افسردگی با بعضی داروها یا مکمل‌ها می‌تواند باعث ایجاد مشکلات جدی در سیستم سروتونین (یک نوع انتقال‌دهنده عصبی در بدن) شود. مثلاً، ترکیب داروی تریپتان (که برای درمان سردرد میگرنی استفاده می‌شود) با مکمل غذایی خار مریم می‌تواند منجر به یک بیماری نادر و خطرناک به نام سندرم سروتونین شود.

علائم سندرم سروتونین شامل بی‌قراری، پرش‌های عضلانی، توهم (دیدن یا شنیدن چیزهایی که دیگران نمی‌بینند یا نمی‌شنوند)، افزایش دمای بدن و تغییرات غیرعادی در فشار خون است. بنابراین، مهم است که با پزشک خود درباره تمام داروها و مکمل‌هایی که مصرف می‌کنید صحبت کنید تا از تداخل‌های دارویی جلوگیری کنید.

دارو های ضد اضطراب

یکی دیگر از دسته‌های مهم داروهای اعصاب و روان، داروهای ضد اضطراب هستند. این داروها برای کاهش علائم اضطراب مثل حملات پانیک، ترس و نگرانی بسیار موثرند. داروهایی که برای درمان افسردگی مانند SSRI و SNRI استفاده می‌شوند، همچنین می‌توانند به کاهش اضطراب نیز کمک کنند.

برای درمان اختلال هراس یا اضطراب اجتماعی، پزشکان معمولاً از SSRI استفاده می‌کنند، چون این داروها عوارض جانبی کمتری دارند. در ادامه، چند نمونه دیگر از داروهای ضد اضطراب را معرفی خواهیم کرد.

بنزودیازپین ها

یکی از داروهای رایج برای کاهش اضطراب، بنزودیازپین‌ها هستند. این داروها برای درمان علائم اضطراب خفیف مفیدند. اما مصرف طولانی‌مدت بنزودیازپین‌ها می‌تواند باعث وابستگی شود. به همین دلیل، پزشکان معمولاً این داروها را برای مدت کوتاه تجویز می‌کنند و دوز مصرفی را به تدریج کاهش می‌دهند. بنزودیازپین‌ها با افزایش سطح ماده‌ای به نام GABA در مغز، به آرامش و خواب بهتر کمک می‌کنند. از جمله داروهای بنزودیازپین می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

– آلپرازولام
– کلردیازپوکساید
– کلرازپات
– دیازپام
– هالازپام
– لورازپام
– پرازپام
– کوازپام
– کلونازپام

همچنین، داروهای بتا بلاکر نیز برای کاهش علائم اضطراب و فوبیا موثرند. این داروها به کاهش ضربان قلب سریع، تعریق و لرزش کمک می‌کنند. برای کاهش اضطراب به صورت موقت، می‌توان از این داروها استفاده کرد. اما بتا بلاکرها برای افرادی که آسم یا دیابت دارند توصیه نمی‌شوند، زیرا ممکن است علائم این بیماری‌ها را بدتر کنند. داروهای بتا بلاکر شامل:

– پروپرانولول
– متوپرولول (متورال)
– آتنولول
– کارودیلول
– بیزوپرولول
– سوتالول

داروهای ضد روان‌پریشی، داروهای آنتی سایکوتیک

روان‌پریشی وضعیتی است که در آن فرد دچار باورهای نادرست و توهم می‌شود و ممکن است به مشکلاتی مثل مصرف مواد مخدر، اسکیزوفرنی، اختلال دو قطبی یا افسردگی شدید دچار شود. برای درمان روان‌پریشی، از داروهای ضد روان‌پریشی استفاده می‌شود. بعضی پزشکان این داروها را همراه با داروهای دیگر برای درمان مشکلاتی مانند هذیان، زوال عقل و دیگر مشکلات روانی تجویز می‌کنند.

داروهای ضد روان‌پریشی یا آنتی‌سایکوتیک‌ها به کنترل و کاهش علائمی مانند توهم و هذیان، اضطراب، و مشکلات روانی کمک می‌کنند. برخی فکر می‌کنند این داروها بسیار خطرناک هستند، اما آن‌ها عمدتاً برای مشکلاتی مانند توهم و هذیان استفاده می‌شوند و نمی‌توان آن‌ها را خطرناک‌ترین داروها دانست.

در درمان روان‌پریشی در افراد مسن باید بسیار دقت کرد. به همین دلیل، بر روی جعبه‌های داروهای ضد روان‌پریشی اغلب هشدارهایی نوشته شده که مصرف این داروها ممکن است خطر سکته مغزی و مرگ را در افراد مسن افزایش دهد.

در گذشته، داروهای ضد روان‌پریشی به دو دسته معمولی و نورولپتیک تقسیم می‌شدند. داروهای معمولی می‌توانستند حرکات غیرقابل کنترل عضلانی به نام دیسکینزی دیررس (TD) ایجاد کنند که ممکن است خفیف یا شدید باشد. امروزه داروهای ضد روان‌پریشی جدیدتری وجود دارد که این مشکلات کمتر به چشم می‌خورد، اما اگر کسی با مصرف این داروها دچار دیسکینزی دیررس شود، باید سریعاً به پزشک خود اطلاع دهد.

نسل جدید داروهای ضد روان‌پریشی به نام آنتی‌پیک‌ها، تاثیرات گسترده‌تری دارند و در برخی موارد برای درمان افسردگی دو قطبی نیز استفاده می‌شوند.

مصرف داروهای ضد روان‌پریشی ممکن است با عوارضی مانند بی‌قراری و توهم همراه باشد، اما این عوارض معمولاً پس از چند روز از بین می‌رود. برخی افراد ممکن است پس از گذشت ۶ هفته از مصرف داروهای ضد روان‌پریشی تأثیرات مثبت آن را مشاهده کنند.

آنتی‌سایکوتیک‌های معمولی یا تیپیک

این داروها برای درمان علائم اسکیزوفرنی و بعضی شرایط دیگر استفاده می‌شوند. آنتی‌سایکوتیک‌های معمولی با مسدود کردن دوپامین در مغز عمل می‌کنند. اولین داروی ضد روان‌پریشی در این گروه، کلرپرومازین، بیش از ۶۰ سال پیش معرفی شد و هنوز هم استفاده می‌شود. این داروها به عنوان داروهای قوی برای درمان مشکلات روانی شناخته می‌شوند.

عوارض جانبی آنتی‌سایکوتیک‌های معمولی

– تاری دید
– حالت تهوع
– استفراغ
– مشکل در خواب
– اضطراب
– خواب‌آلودگی
– افزایش وزن
– مشکلات جنسی

این داروها می‌توانند باعث اختلالات حرکتی شوند که به آنها عوارض جانبی خارج هرمی می‌گویند. این اختلالات شامل لرزش، حرکات کنترل نشده صورت، سفتی عضلات، و مشکلات در حرکت یا راه رفتن هستند و ممکن است جدی و طولانی‌مدت باشند.

داروهای آنتی‌سایکوتیک معمولی شامل:

– کلرپرومازین
– لوکساپین
– تیوتیکسن
– پرفنازین
– پروکلرپرازین
– فلوپنتیکسول
– هالوپریدول
– تیوریدازین
– فلوفنازین
– تری‌فلوپرازین

آنتی‌سایکوتیک‌های آتیپیک

این داروها نسل جدیدتری از داروهای ضد روان‌پریشی هستند و برای درمان روان‌پریشی و مشکلات دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرند. آنتی‌سایکوتیک‌های آتیپیک با مسدود کردن دوپامین و تأثیر بر گیرنده‌های سروتونین در مغز عمل می‌کنند. این داروها همچنین برای درمان اختلال دوقطبی، افسردگی، سندرم تورت، و زوال عقل استفاده می‌شوند.

عوارض جانبی آنتی‌سایکوتیک‌های آتیپیک

– سرگیجه
– یبوست
– دهان خشک
– تاری دید
– افزایش وزن
– خواب‌آلودگی

لیست داروهای ضد روانپریشی آتیپیک

داروهای تثبیت‌کننده خلق و خو

داروهای تثبیت‌کننده خلق و خو برای درمان اختلال دوقطبی و تغییرات خلقی ناشی از اختلالات روانی دیگر مثل افسردگی استفاده می‌شوند. این داروها باید تحت نظر پزشک مصرف شوند. یکی از این داروها، لیتیوم است که به طور خاص برای اختلال دوقطبی تجویز می‌شود. تحقیقات نشان داده‌اند که مصرف طولانی‌مدت لیتیوم می‌تواند خطر خودکشی در افراد مبتلا به اختلال دوقطبی را کاهش دهد. در طول مصرف این دارو، باید به طور منظم عملکرد کلیه و تیروئید بررسی شود تا از بروز مشکلات جلوگیری شود.

عملکرد دقیق داروهای تثبیت‌کننده خلق هنوز به‌طور کامل مشخص نیست، اما برخی محققان معتقدند که این داروها می‌توانند نواحی خاصی از مغز را که به تغییرات خلقی کمک می‌کند، آرام کنند.

عوارض جانبی داروهای تثبیت‌کننده خلق و خو

– سرگیجه
– حالت تهوع
– استفراغ
– خستگی
– مشکلات معده

لیتیوم از بدن توسط کلیه‌ها دفع می‌شود، بنابراین عملکرد کلیه و سطح لیتیوم باید به‌طور منظم بررسی شود. اگر عملکرد کلیه‌ها ضعیف باشد، پزشک ممکن است نیاز به تنظیم دوز دارو داشته باشد.

داروهای تثبیت‌کننده خلق و خو همچنین برای درمان اختلالاتی مانند افسردگی، اختلال دوقطبی، اختلال اسکیزوافکتیو، کنترل تکانه و برخی بیماری‌های روانی در کودکان نیز استفاده می‌شوند. برخی داروهای ضد تشنج نیز به عنوان تثبیت‌کننده خلق و خو کاربرد دارند و ممکن است برای بعضی افراد مؤثرتر از لیتیوم باشند. این داروها به کنترل نوسانات شدید خلقی و کاهش تحریک‌پذیری و پرخاشگری کمک می‌کنند.

داروهای محرک‌ها، از داروهای اعصاب و روان

داروهای محرک برای درمان اختلال بیش فعالی (ADHD) و نارکولپسی (حمله در خواب) استفاده می‌شوند. این داروها می‌توانند هوشیاری، توجه و انرژی فرد را افزایش دهند و ممکن است فشار خون، ضربان قلب و تنفس را نیز بالا ببرند.

یکی از مزایای داروهای محرک برای افرادی که دچار بیش فعالی هستند، بهبود تمرکز آنها در طول روز است. افراد مبتلا به ADHD ممکن است تا بزرگسالی با مشکلات تمرکز مواجه باشند، و داروهای محرک می‌توانند به آنها کمک کنند.

با این حال، مصرف این داروها باید تحت نظر پزشک متخصص انجام شود، زیرا ممکن است برای برخی افراد عوارض جانبی ایجاد کند.

داروهای محرک برای درمان بیماری‌های زیر استفاده می‌شوند:

– اختلال کمبود توجه بیش فعالی (ADHD)
– نارکولپسی (حمله در خواب)

نمونه‌هایی از داروهای محرک:

– آمفتامین
– دکستروآمفتامین
– متیل فنیدات (ریتالیین)
– آدرال

داروهای ترک اعتیاد

این داروها به دو هدف اصلی استفاده می‌شوند:

– کاهش علائم ترک
– کاهش هوس مصرف در افرادی که به مواد مخدر اعتیاد دارند

برای ترک هروئین، داروهای زیر استفاده می‌شود:

– بوپرنورفین
– متادون
– نالترکسون

برای ترک الکل، داروهای زیر به کار می‌روند:

– آکامپروزات
– دیسولفیرام

داروهای زوال عقل

این داروها برای بهبود تفکر و حافظه در افراد مبتلا به زوال عقل استفاده می‌شود و معمولاً برای مدت شش ماه تا دو سال موثر هستند.

نمونه‌هایی از داروهای زوال عقل:

– دونپزیل
– ریواستیگمین
– ممانتین

دارو های اعصاب ویژه کودکان، سالمندان و افراد باردار

قرص‌های اعصاب و روان به گونه‌ای تولید می‌شوند که برای هر گروه سنی، نوع خاصی وجود داشته باشد. این داروها باید مطابق با تجویز متخصص استفاده شوند. با این حال، برخی گروه‌های سنی نیازمند توجه ویژه و رعایت ملاحظات خاص هستند. در ادامه، به بررسی استفاده از داروهای اعصاب برای کودکان، سالمندان و زنان باردار می‌پردازیم.

قرص اعصاب برای کودکان و نوجوانان

خوشبختانه، بسیاری از قرص‌های اعصاب و روان برای درمان اختلالات روانی در کودکان و نوجوانان بی‌خطر هستند. با این حال، کودکان ممکن است واکنش‌ها و عوارض جانبی متفاوتی نسبت به بزرگسالان تجربه کنند. تحقیقات نشان داده‌اند که داروهای اعصاب برای این گروه‌های سنی می‌توانند مؤثر باشند، اما باید تحت نظر پزشک متخصص مصرف شوند.

وقتی یک کودک به مشکل اعصاب دچار می‌شود، پزشک ابتدا از درمان‌های غیر دارویی مثل روان‌درمانی استفاده می‌کند. تنها در صورت نیاز و با تشخیص پزشک، داروها به درمان افزوده می‌شوند. در برخی موارد، ممکن است درمان همزمان با دارو و روان‌درمانی انجام شود.

قرص اعصاب و روان برای بزرگسالان

برای افراد بالای ۶۵ سال، تجویز دارو باید با احتیاط ویژه‌ای انجام شود. دلیل این موضوع این است که بدن این افراد معمولاً داروها را کندتر پردازش می‌کند و بیشتر در معرض تداخلات دارویی قرار دارد. به همین دلیل، پزشکان با دقت زیادی دارو را تجویز کرده و تمام جزئیات مربوط به داروهای مصرفی این افراد را بررسی می‌کنند تا از بروز مشکلات احتمالی جلوگیری شود.

قرص های اعصاب افراد باردار یا در شرف بارداری

بررسی مصرف قرص‌های اعصاب و روان در دوران بارداری موضوعی پیچیده و در حال تحقیق است. خطرات مصرف این داروها به نوع دارو و مرحله بارداری بستگی دارد، زیرا هیچ دارویی در این دوران کاملاً بی‌خطر نیست. بیماری‌های روانی می‌توانند برای مادر و جنین خطرناک باشند، بنابراین مصرف داروها باید همیشه تحت نظر پزشک متخصص انجام شود.

پزشکان در طول بارداری به‌طور مداوم وضعیت جسمی و روانی مادر را بررسی می‌کنند و پس از زایمان نیز این ارزیابی ادامه دارد. داروهایی مانند بنزودیازپین‌ها، تثبیت‌کننده‌های خلق و داروهای ضد روان‌پریشی می‌توانند برای بارداری خطراتی داشته باشند و باید فقط با تجویز پزشک مصرف شوند.

داروهای ضد افسردگی، به‌ویژه SSRIها، معمولاً برای استفاده در دوران بارداری بی‌خطرتر در نظر گرفته می‌شوند. این داروها می‌توانند به جنین منتقل شوند، اما خطر مشکلات مادرزادی بسیار کم است.

عوارض قرص اعصاب و روان چیست؟

مثل هر داروی دیگری، قرص‌های اعصاب و روان هم می‌توانند عوارض جانبی داشته باشند. حتی بهترین داروها هم ممکن است عوارضی داشته باشند. نکته مهم این است که قبل از شروع مصرف داروها، باید مزایا و معایب آن‌ها را بررسی کرد. بیماری‌های روانی ممکن است برای فرد و اطرافیانش بسیار آزاردهنده باشند، بنابراین تحمل عوارض جانبی جزئی داروها معمولاً قابل قبول‌تر است.

دارو های اعصاب می‌توانند دو دسته عوارض جانبی ایجاد کنند:

داروهای اعصاب ممکن است عوارض جانبی جسمی و روانی داشته باشند.

عوارض جسمی: مثل فشار خون بالا، افزایش وزن، کلسترول بالا، مشکلات جنسی، و لرزش.

عوارض روانی: مانند بی‌قراری، اضطراب، کمبود انرژی یا خواب‌آلودگی.

این عوارض معمولاً در هفته اول مصرف دارو بیشتر حس می‌شود، اما با گذشت زمان معمولاً بهتر می‌شود.

عوارض جانبی داروهای اعصاب و روان

1. اضافه وزن
داروهای ضد افسردگی، تثبیت‌کننده‌های خلق و داروهای اعصاب و روان نسل جدید ممکن است باعث اضافه وزن و چاقی شوند. برای جلوگیری از این مشکل، می‌توانید از تمرینات ذهن‌آگاهی، ورزش، روان‌درمانی فردی و گروهی و اپلیکیشن‌های موبایل کنترل وزن استفاده کنید.

۲. بی‌تفاوتی عاطفی
یکی از عوارض جانبی داروهای ضد افسردگی و داروهای روان‌پریشی، بی‌تفاوتی عاطفی است. این مشکل می‌تواند هم برای فرد و هم برای اطرافیانش ناراحت‌کننده باشد. صحبت با روانشناس می‌تواند در شناسایی و حل این مشکل کمک کند.

۳. اختلال خواب
بی‌خوابی یا خواب‌آلودگی از عوارض رایج داروهای اعصاب است. اگر اختلال خواب به مشکل جدی تبدیل شد، ممکن است نیاز به تغییر داروها باشد. رعایت بهداشت خواب، روان‌درمانی CBT و تمرینات ریلکسیشن می‌تواند به بهبود وضعیت خواب کمک کند.

۴. اختلال در عملکرد جنسی
بسیاری از داروهای اعصاب، به ویژه داروهای ضد افسردگی و نسل اول داروهای ضد روان‌پریشی، می‌توانند باعث اختلال در عملکرد جنسی شوند. اگر این مسئله برایتان اهمیت دارد، پیش از انتخاب دارو با پزشک مشورت کنید و در صورت بروز مشکل، درباره تغییر دوز یا نوع دارو با پزشک صحبت کنید.

۵. هایپرپرولاکتینمی (افزایش هورمون پرولاکتین)
بعضی داروهای اعصاب و روان نسل اول می‌توانند باعث افزایش هورمون پرولاکتین شوند. این وضعیت می‌تواند منجر به مشکلاتی مانند از دست دادن توده استخوانی، اختلال در عملکرد جنسی، بی‌نظمی در قاعدگی، ناباروری و افزایش خطر اختلالات قلبی عروقی و سرطان سینه شود. همچنین ممکن است باعث عصبانیت، اضطراب و بی‌قراری نیز شود.

نکات کلیدی در مورد عوارض جانبی دارو های اعصاب

بسیاری از افراد ممکن است عوارض جانبی خاصی از داروهای اعصاب را تجربه نکنند. با این حال، برخی از داروها ممکن است برای بعضی افراد عوارض نادر و جدی ایجاد کنند که ممکن است تهدیدکننده زندگی باشد. جزئیات عوارض جانبی داروها در بروشور همراه دارو ذکر شده است، اما این عوارض همیشه به این معنا نیست که همه افراد آن‌ها را تجربه می‌کنند.

اگر عوارض جانبی داروها شما را آزار می‌دهد، حتماً با روانپزشک یا پزشک معالج خود تماس بگیرید. برای کاهش عوارض جانبی می‌توانید زمان مصرف دارو را تغییر دهید، ورزش کنید، غذاهای سالم بخورید و آب زیاد بنوشید.

قبل از مصرف داروهای اعصاب، نکات مهمی را با پزشک خود در میان بگذارید، از جمله:
– مشکلات پزشکی مانند فشار خون یا دیابت
– بارداری یا شیردهی
– سایر داروها، مکمل‌های گیاهی و ویتامین‌ها که مصرف می‌کنید
– مصرف الکل و سیگار کشیدن
– رژیم غذایی یا عادات غذایی خاص
– کار با ماشین آلات یا وسایل نقلیه

اگر به خاطر مشکلات پزشکی دیگر مجبور به مصرف داروهای دیگری هستید، این موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید. پزشک می‌تواند ترکیب داروها را بررسی کند و در صورت نیاز، دوز داروها را تغییر دهد تا عوارض جانبی کاهش یابد.

مصرف دارو های اعصاب

مصرف قرص‌های اعصاب و روان نیاز به دقت و مراقبت ویژه‌ای دارد، زیرا هر فرد ممکن است به این داروها واکنش‌های مختلفی نشان دهد. برای جلوگیری از مشکلات احتمالی، بهتر است نکات زیر را در نظر بگیرید:

1. اطلاع‌رسانی به پزشک: هنگامی که به پزشک مراجعه می‌کنید، لیست تمام داروهایی که مصرف می‌کنید، از جمله ویتامین‌ها و مکمل‌ها، را به او بدهید.

2. اطلاع از حساسیت‌ها: اگر در گذشته به دارویی حساسیت داشتید یا با آن مشکل پیدا کردید، حتماً این موضوع را به پزشک بگویید.

3. دستورالعمل مصرف: قبل از شروع مصرف دارو، از پزشک یا داروساز درباره نحوه صحیح مصرف آن سؤال کنید و طبق دستورالعمل پیش بروید.

4. گزارش عوارض: اگر در طول مصرف داروهای اعصاب عوارض جانبی داشتید، فوراً به پزشک خود اطلاع دهید.

5. عدم اشتراک دارو: هیچ‌گاه داروهای خود را به دیگران ندهید و داروی دیگران را نیز مصرف نکنید.

6. بحث با پزشک:اگر نگرانی یا سؤالی درباره مصرف دارو دارید، با پزشک خود صحبت کنید تا بتوانید با خیال راحت‌تری دارو را مصرف کنید.

۳ نکته ضروری در مصرف داروهای اعصاب

دردهای عصبی می‌توانند برای خیلی از افراد آزاردهنده و سخت کنترل شوند. خوشبختانه، با پیشرفت علم و تکنولوژی، پزشکان روش‌های مؤثری برای درمان این نوع دردها پیدا کرده‌اند. یکی از این روش‌ها، استفاده از قرص‌های اعصاب مانند مسکن‌های تجویزی، داروهای ضد تشنج و ضد افسردگی، و ابزارهای تحریک الکتریکی است. در اینجا سه نکته مهم برای مصرف داروهای اعصاب را بیان می‌کنیم:

1. تداخلات دارویی را جدی بگیرید: قبل از شروع مصرف هر داروی اعصاب، مطمئن شوید که پزشک شما از تمام داروهایی که مصرف می‌کنید، از جمله ویتامین‌ها و مکمل‌ها، اطلاع دارد. برای اینکه چیزی از قلم نیفتد، لیستی از تمام داروها تهیه کنید و به پزشک نشان دهید. حتی می‌توانید بطری داروها را هم همراه داشته باشید.

2. طبق دستور پزشک مصرف کنید: حتماً داروهای اعصاب خود را دقیقاً طبق دستورات پزشک مصرف کنید. تعداد دفعات، مقدار و زمان مصرف بسیار مهم است و نباید در آن اشتباهی رخ دهد. همچنین، بدون مشورت با پزشک، هرگز مصرف دارو را قطع نکنید.

3. عوارض جانبی را نادیده نگیرید: اگر پس از مصرف داروی اعصاب دچار تغییراتی در جسم یا روح خود شدید، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید. پزشک ممکن است دوز دارو را تغییر دهد یا داروی دیگری را برای شما تجویز کند.

 

به همین دلیل، استفاده از این داروها باید تحت نظر دقیق پزشک انجام شود و هرگونه تغییر در دوز مصرفی باید با مشاوره انجام شود. همچنین، مصرف این داروها باید به‌صورت تدریجی قطع شود تا از عوارض ترک جلوگیری شود.

در نهایت، داروهای ضد افسردگی سه حلقه‌ای (TCA) همچنان به‌عنوان یکی از گزینه‌های مؤثر درمان افسردگی و سایر اختلالات روانی محسوب می‌شوند، به‌خصوص زمانی که داروهای جدیدتر عملکرد مناسبی نداشته‌اند.