بررسی علل و مکانیسم‌های ایجاد PMS

زمان مطالعه: 8 دقیقه

زنان که قاعدگی را تجربه می‌کنند، ممکن است با اصطلاح «سندروم پیش از قاعدگی» یا PMS آشنا باشند. این سندرم شامل مجموعه‌ای از نشانه‌ها و علائم جسمی و روحی است که معمولاً یک یا دو هفته قبل از قاعدگی آغاز می‌شود.

علائم سندروم پیش از قاعدگی می‌تواند شامل افسردگی، تغییرات خلق و خو، و احساس خستگی و کوفتگی باشد. البته شدت و نوع این علائم در هر زن متفاوت است. برخی زنان ممکن است دچار ورم شکم و سردرد نیز شوند.

در مواردی، این علائم آنقدر شدید می‌شوند که بر فعالیت‌های روزانه فرد تأثیر منفی می‌گذارند. خوشبختانه روش‌هایی برای کاهش عوارض این سندروم وجود دارد. در ادامه، توضیحات بیشتری درباره علائم، علل و راه‌های درمان سندروم پیش از قاعدگی ارائه می‌دهیم.

منظور از سندروم پیش از قاعدگی(PMS)

سندروم پیش از قاعدگی (PMS ) شامل علائم جسمی و روحی در زنان است که معمولاً بعد از تخمک‌گذاری و قبل از شروع قاعدگی بروز می‌کند. این علائم معمولاً تا پایان قاعدگی ادامه ندارند و چند روز پس از شروع قاعدگی از بین می‌روند. همچنین، این علائم زمانی که دیگر قاعدگی نداشته باشید (یائسگی) نیز نخواهند بود.

این سندروم بیشتر در چه افرادی ظاهر می شود؟

سندروم پیش از قاعدگی (PMS ) در برخی از زنان شدیدتر بروز می‌کند. این موضوع می‌تواند به دلیل تجربه استرس زیاد یا داشتن سابقه افسردگی، از جمله افسردگی پس از زایمان باشد.

به همین خاطر، توصیه می‌شود که این افراد هرچه سریع‌تر به یک متخصص مراجعه کنند تا درمان مناسب را دریافت کنند. زیرا اگر علائم شدت پیدا کنند، ممکن است آسیب‌های روحی و جسمانی زیادی را به دنبال داشته باشند.

علائم سندروم پیش از قاعدگی یا PMS چیست؟

شاید برایتان سوال پیش بیاید که چطور می‌توان فهمید که فردی دچار سندروم پیش از قاعدگی (PMS) است. آیا نشانه‌های خاصی برای این تشخیص وجود دارد یا نه؟

قبل‌تر گفتیم که علائم PMS در هر زن متفاوت است. شما ممکن است یکی از علائم جسمی، روحی یا حتی هر دو را تجربه کنید. همچنین شدت این علائم در طول زندگی شما تغییر می‌کند. به عنوان مثال، شدت آنها بعد از بارداری و زایمان ممکن است متفاوت باشد.

در ادامه، به برخی از علائم جسمی و روانی این سندروم اشاره می‌کنیم.

علائم فیزیکی سندروم پیش از قاعدگی

مهم‌ترین علائم جسمی سندروم پیش از قاعدگی (PMS ) عبارتند از:

– ورم شکم یا حساس شدن پستان‌ها
– احساس نارضایتی در محیط‌های پر سر و صدا یا پر نور
– سردرد، کمر درد یا درد در پاها
– گرفتگی عضلات
– مشکلات گوارشی مانند نفخ و یبوست
– افزایش آکنه
– خستگی زیاد

علائم روحی سندروم پیش از قاعدگی

همچنین مهم‌ترین علائم روحی سندروم پیش از قاعدگی (PMS) که باید به آن‌ها توجه کرد، شامل موارد زیر است:

– خستگی شدید
– احساس اضطراب و استرس
– کاهش میل جنسی
– تغییر در اشتها یا تمایل به غذاهای خاص
– نوسانات خلق و خو
– افزایش یا کاهش میل جنسی
– گریه و احساس افسردگی
– مشکلات خواب، مانند ناتوانی در خوابیدن
– انزوا و گوشه‌گیری

شدت این علائم در افراد مختلف متفاوت است. بنابراین، اگر هر یک از این علائم را با هر شدتی تجربه می‌کنید، حتماً برای تشخیص و مشاوره به یک روانشناس متخصص مراجعه کنید.

دلایل سندروم قبل از قاعدگی چیست؟

آیا تا به حال فکر کرده‌اید که چه چیزی باعث بروز این علائم می‌شود؟ علت سندروم پیش از قاعدگی (PMS) هنوز به‌طور دقیق مشخص نیست، اما محققان معتقدند که نوسانات هورمونی در دوران قاعدگی یکی از دلایل احتمالی آن است. البته باید گفت که این تغییرات هورمونی بر هر زن به شکلی متفاوت تأثیر می‌گذارد.

از جمله برخی دلایلی که سبب بروز PMS می شوند عبارتند از:

تغییرات هورمونی

در زمان تخمک‌گذاری، اگر سطح هورمون‌ها بیش از حد طبیعی باشد، ممکن است علائمی مانند اضطراب در زنان بروز کند. زمانی که تغییرات هورمونی اتفاق می‌افتد، زنان قبل یا در حین پریود از نظر رفتار، وضعیت جسمانی و روحی دچار تغییراتی می‌شوند.

آسیب های روانی

یکی دیگر از علل بروز سندروم پیش از قاعدگی (PMS) اختلالات روانی است. تأثیر این اختلالات، مانند افسردگی یا اضطراب اجتماعی، بر PMS را نباید نادیده گرفت. معمولاً زنانی که با این نوع اختلالات دست و پنجه نرم می‌کنند، بیشتر به این سندروم دچار می‌شوند. همچنین، علائم PMS می‌توانند شدت این اختلالات روانی را افزایش دهند.

سبک زندگی ناسالم

سبک زندگی نقش مهمی در بروز سندروم پیش از قاعدگی (PMS) دارد. برای مثال، ورزش کردن، رعایت یک رژیم غذایی سالم، اجتناب از مصرف دخانیات و خواب کافی می‌تواند به کاهش علائم PMS کمک کند.

اگر این موارد به خوبی رعایت شوند، درمان سندروم قبل از پریود راحت‌تر خواهد بود، زیرا خواب ناکافی، کم‌تحرکی و عادات غذایی ناسالم می‌توانند شدت علائم را افزایش دهند.

علاوه بر این، افسردگی و تغییرات شیمیایی در مغز نیز می‌توانند از دیگر دلایل بروز PMS باشند.

تشخیص سندروم پیش از قاعدگی

هیچ آزمایش یا تست مشخصی برای تشخیص سندروم پیش از قاعدگی (PMS) وجود ندارد. بهترین کار این است که در صورت بروز نشانه‌ها به پزشک مراجعه کنید. پزشک از شما درباره زمان و شدت این علائم سؤال می‌کند و می‌پرسد که این علائم تا چه اندازه بر زندگی‌تان تأثیر گذاشته‌اند.

اگر شما یکی یا چند تا از علائم زیر را تجربه می‌کنید، احتمالاً به این سندروم دچار شده‌اید:

– علائم حداقل یک هفته قبل از قاعدگی و در چند چرخه قاعدگی پی‌درپی بروز می‌کنند.
– باعث کاهش انرژی و خستگی می‌شوند.
– شما را دچار افسردگی یا بی‌انگیزگی می‌کنند.

برای تشخیص دقیق، نیاز است که به مدت چند ماه این علائم را پیگیری کنید. می‌توانید از یک تقویم قاعدگی استفاده کنید و تاریخ شروع و پایان قاعدگی خود را یادداشت کنید. به یاد داشته باشید که گاهی اوقات علائم PMS با اختلالات دیگری مثل افسردگی یا کم‌کاری تیروئید اشتباه گرفته می‌شوند.

سندروم پیش از قاعدگی چگونه بر روی دیگر مشکلات سلامتی اثر می گذارد؟

حدود نیمی از زنان قبل یا حین بروز سندروم پیش از قاعدگی (PMS) با مشکلات سلامتی دیگری نیز مواجه می‌شوند. این مشکلات می‌توانند علائم PMS را بدتر کنند.

مشکلات افسردگی و اضطراب

همان‌طور که گفتیم، افسردگی و اضطراب یکی از علائم سندروم پیش از قاعدگی (PMS) هستند. حال اگر فردی خود به اختلالات افسردگی و روحی مبتلا باشد، این موضوع می‌تواند باعث تشدید علائم PMS شود.

مشکلات مثانه ای

زنانی که مشکلات مثانه دارند ممکن است دردهای شدید و کرامپ‌هایی را تجربه کنند.

سندروم روده تحریک پذیر

سندرم روده تحریک‌پذیر یک مشکل گوارشی است که ممکن است قبل از قاعدگی و در زمان بروز علائم سندرم پیش از قاعدگی (PMS) شدت بگیرد.

درمان سندروم پیش از قاعدگی

قطعاً این سندروم مانند سایر اختلالات قابل درمان و تسکین است. در این بخش به مهم‌ترین روش‌های درمانی برای سندرم پیش از قاعدگی (PMS) می‌پردازیم. توصیه‌های زیر می‌توانند به بهبود وضعیت کلی شما کمک کرده و شدت علائم را کاهش دهند.

1.فعالیت فیزیکی را فراموش نکنید

فراموش نکنید که در طول ماه فعالیت‌های فیزیکی مانند ایروبیک و یوگا انجام دهید. ورزش می‌تواند به بهبود خلق و خوی افسرده شما کمک کند و همچنین خستگی و اضطراب را به حداقل برساند.

2.خواب و استراحت کافی داشته باشید

تلاش کنید که هر شب حداقل ۸ ساعت خواب کافی داشته باشید. کمبود خواب می‌تواند استرس شما را بالا ببرد و نوسانات خلقی ناشی از سندروم پیش از قاعدگی را بدتر کند.

3.سبک زندگی سالم را در پیش بگیرید

سعی کنید سبک زندگی‌تان را تا حد امکان سالم‌تر کنید. مثلاً ورزش و تغذیه سالم را در برنامه روزانه‌تان بگنجانید. همچنین از مصرف الکل، کافئین و سیگار پرهیز کنید. تمرینات آرام‌بخش مانند یوگا، مدیتیشن و ماساژ را هم امتحان کنید.

با بهبود سبک زندگی‌تان، می‌توانید آرامش بیشتری برای خود ایجاد کنید. وقتی تصمیم جدی برای داشتن یک سبک زندگی سالم بگیرید، به تدریج تغییرات مثبتی در زندگی و احساساتتان خواهید دید. مثلاً می‌توانید در بیشتر روزهای هفته به مدت ۳۰ دقیقه تا ۱ ساعت پیاده‌روی کنید یا در بعضی روزها به استخر بروید یا دوچرخه‌سواری کنید.

زمانی که بتوانید تغذیه سالم، ورزش و پیاده‌روی را به برنامه‌تان اضافه کنید، می‌توانید از میزان افسردگی و خستگی روزانه‌تان بکاهید.

4.استرس را در خود کاهش دهید

شاید از خودتان بپرسید چطور می‌توان استرس، به‌ویژه در نزدیکی قاعدگی را کاهش داد. برای کاهش استرس و علائم سندروم پیش از قاعدگی (PMS)، به نکات زیر توجه کنید:

• یوگا

یکی از روش‌های مؤثر برای آرامش ذهن و بدن، یوگا است. بنابراین، پیشنهاد می‌کنیم در کلاس‌های یوگا شرکت کنید. اگر امکان حضور در کلاس‌ها را ندارید، می‌توانید از جلسات آنلاین استفاده کنید یا ویدیوهای مفیدی که در یوتیوب موجود است را تماشا کنید.

• خواب کافی

خواب کافی بسیار اهمیت دارد؛ زیرا به شما انرژی می‌دهد و کمک می‌کند در طول روز خسته و بی‌حوصله نباشید. اگر خواب شما تنظیم نباشد، نه تنها خسته خواهید بود بلکه ممکن است دچار اضطراب هم شوید.

• فعالیت های مورد علاقه

تاریخ شروع پریود خود را یادداشت کنید تا بتوانید قبل از آن خود را مشغول فعالیت‌های مورد علاقه‌تان کنید. این کار می‌تواند به کاهش احساس افسردگی و علائم روانی سندروم پیش از قاعدگی کمک کند.

5.درمان های دارویی

برای درمان سندروم پیش از قاعدگی، می‌توان از داروهای بدون نسخه و نسخه‌ای استفاده کرد. داروهای بدون نسخه شامل مسکن‌هایی مانند ناپروکسن، ایبوپروفن و آسپیرین هستند. این داروها می‌توانند به کاهش درد و خونریزی در دوران قاعدگی کمک کنند.

در صورتی که درمان های بدون نسخه پاسخگو نباشند پای دارو های نسخه دار به میان می آید:

دارو های ضد افسردگی یا آنتی دپرسانت ها

داروهای ضد افسردگی می‌توانند به کاهش علائم خلقی ناشی از سندروم پیش از قاعدگی کمک کنند. یکی از نوع‌های رایج این داروها، مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین (SSRI) هستند که می‌توانند نوسانات خلقی و افسردگی مرتبط با PMS را کاهش دهند.

دیورتیک ها

شاید بپرسید که دیورتیک‌ها چه کمکی به درمان PMS می‌کنند. دیورتیک‌ها می‌توانند به کاهش علائمی مانند حساسیت سینه‌ها یا تورم شکم کمک کنند و تا حدودی این علائم را تسکین دهند.

دارو های ضد اضطراب

این داروها، همانطور که از اسم‌شان پیداست، می‌توانند استرس و اضطراب ناشی از PMS را کاهش دهند.

نکته مهم: توجه داشته باشید که هر یک از این داروها عوارض جانبی خاص خود را دارند. بنابراین قبل از مصرف، حتماً با پزشک یا پرستار خود مشورت کنید.

آیا می توان از مینرال ها و ویتامین ها برای درمان سندروم پیش از قاعدگی استفاده کرد؟

مصرف مکمل‌هایی مانند ویتامین‌ها و مواد معدنی ممکن است به بهبود علائم سندروم پیش از قاعدگی (PMS) کمک کند. اما بهتر است قبل از مصرف آنها، حتماً با پزشک مشورت کنید. از جمله این مکمل‌ها می‌توان به کلسیم، ویتامین B6 و منگنز اشاره کرد. همچنین، اسیدهای چرب امگا 3 و امگا 6 نیز می‌توانند مفید باشند.

آیا سندروم پیش از قاعدگی(pms) با گذر زمان تغییر می کند؟

بله، علائم سندروم پیش از قاعدگی معمولاً با افزایش سن، به ویژه در دهه‌های 30 و 40، شدیدتر می‌شوند. شدت این علائم در نزدیکی یائسگی به اوج خود می‌رسد و سپس کم‌کم از بین می‌روند. این موضوع به ویژه در زنانی که در دوران قاعدگی خلق و خوی حساس‌تری دارند، بیشتر دیده می‌شود.

آیا دارو های جایگزین دیگری برای PMS وجود دارد؟

در حالی که بعضی از افراد برای کاهش علائم سندروم قبل از پریود از داروهای شیمیایی استفاده می‌کنند، برخی دیگر به داروهای گیاهی روی می‌آورند. قبل از مصرف این مکمل‌ها، حتماً بررسی کنید که با داروهای دیگر تداخل نداشته باشند.

کوهوش سیاه

کوهوش سیاه به صورت تازه یا خشک‌شده و در فرم‌های کپسول، قرص و دمنوش موجود است. این گیاه معمولاً برای درمان علائم یائسگی استفاده می‌شود و ممکن است در کاهش علائم PMS نیز مؤثر باشد.

پنج انگشت

گیاه پنج انگشت به طور کلی برای ایجاد تعادل هورمونی مورد استفاده قرار می‌گیرد و می‌تواند در درمان علائم هورمونی سندروم پیش از قاعدگی مفید باشد.

 

سندروم پیش از قاعدگی (PMS ) یک وضعیت شایع در میان زنان است که شامل مجموعه‌ای از علائم جسمی و روحی است که معمولاً یک یا دو هفته قبل از شروع قاعدگی بروز می‌کند. این علائم می‌توانند شامل افسردگی، نوسانات خلق و خو، خستگی، ورم شکم، سردرد و مشکلات گوارشی باشند. شدت این علائم در افراد مختلف متفاوت است و ممکن است بر کیفیت زندگی فرد تأثیر منفی بگذارد.

علت دقیق بروز PMS هنوز به‌طور کامل مشخص نشده، اما محققان معتقدند که نوسانات هورمونی، عوامل روانی و سبک زندگی ناسالم از جمله دلایل احتمالی آن هستند. همچنین، زنانی که سابقه اختلالات روانی دارند، ممکن است بیشتر در معرض این سندروم قرار گیرند.

برای تشخیص PMS ، پزشک با بررسی تاریخچه علائم و تأثیر آن‌ها بر زندگی روزمره، به ارزیابی وضعیت می‌پردازد. هیچ آزمایش مشخصی برای تشخیص این سندروم وجود ندارد، بنابراین پیگیری علائم در طی چند ماه ضروری است.

درمان‌های مختلفی برای PMS وجود دارد که شامل تغییرات سبک زندگی، درمان‌های دارویی و استفاده از مکمل‌های ویتامینی و گیاهی می‌شود. فعالیت فیزیکی منظم، خواب کافی و رژیم غذایی سالم می‌توانند به کاهش علائم کمک کنند. داروهایی مانند مسکن‌ها، ضدافسردگی‌ها و دیورتیک‌ها نیز ممکن است برای تسکین علائم مفید باشند.

در نهایت، مهم است که زنان از علائم خود آگاهی داشته باشند و در صورت بروز مشکلات شدید، به پزشک مراجعه کنند. با رعایت نکات مربوط به سبک زندگی و در صورت نیاز، استفاده از درمان‌های دارویی، می‌توانند به بهبود کیفیت زندگی خود کمک کنند.