تشخیص بالینی اختلال پانیک: بررسی علائم و نشانه‌ها

زمان مطالعه: 7 دقیقه

حملات پانیک نوعی اضطراب شدید هستند که باعث ایجاد احساس ترس و نگرانی می‌شوند. از علائم این حملات می‌توان به تپش قلب، تنگی نفس، سرگیجه، لرزش و گرفتگی عضلات اشاره کرد. این حملات به طور ناگهانی و بدون هیچ دلیلی اتفاق می‌افتند و ممکن است به طور مکرر رخ دهند. جالب است بدانید که بیش از ۳۵ درصد از مردم در طول زندگی خود حداقل یک بار این نوع حملات را تجربه می‌کنند.

آیا با علائم پانیک آشنا هستید؟ حملات پانیک یک نوع ترس شدید و ناگهانی است که باعث بروز واکنش‌های فیزیکی قوی می‌شود، در حالی که هیچ دلیل خاصی برای این ترس وجود ندارد. این حملات می‌توانند بسیار ترسناک باشند و فرد در حین آن احساس می‌کند که کنترل خود را از دست داده، در حال سکته کردن یا حتی در حال مردن است.

بیشتر افراد ممکن است تنها یک یا دو بار در طول زندگی خود با علائم پانیک مواجه شوند و معمولاً بعد از تمام شدن موقعیت‌های استرس‌زا، این مشکل برطرف می‌شود. اما اگر کسی به طور مکرر دچار این حملات ناگهانی و غیرمنتظره شود و همیشه از وقوع حمله بعدی بترسد، به اختلال پانیک مبتلاست.

در این مطلب می‌خواهیم بیشتر درباره علائم و نشانه‌های حملات پانیک صحبت کنیم. اگر شما هم دچار این علائم هستید، می‌توانید از طریق سایت دکترخوب با یک روانشناس یا روانپزشک مشاوره کنید.

علائم پانیک چیست؟

حملات پانیک چیست؟ حملات پانیک معمولاً به طور ناگهانی و بدون هیچ‌گونه هشداری شروع می‌شوند و ممکن است در هر زمانی رخ دهند، مانند حین رانندگی، در مرکز خرید، وقتی در خواب هستید یا در وسط یک جلسه کاری. این حملات می‌توانند انواع مختلفی داشته باشند، اما معمولاً علائم آن‌ها در عرض چند دقیقه به اوج خود می‌رسد و بعد از آن فرد احساس خستگی شدید می‌کند.

از علائم حملات پانیک می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

– احساس خطر یا مرگ
– ترس از دست دادن کنترل بدن
– ضربان قلب سریع و تپش قلب
– لرزش
– تنگی نفس یا احساس گرفتگی در گلو
– لرز
– گرگرفتگی
– حالت تهوع
– گرفتگی شکم
– درد قفسه سینه
– سردرد
– سرگیجه یا ضعف
– کرختی و بی‌حسی در دست‌ها و پاها
– احساس غیرواقعی بودن

حملات پانیک یکی از مشکلات مرتبط با اعصاب و روان هستند. یکی از بدترین جنبه‌های این حملات، ترس شدید از حملات بعدی است. فرد ممکن است به قدری از حملات پانیک بترسد که از انجام برخی کارها و فعالیت‌ها خودداری کند.

۱. اولین علائم پانیک

اولین علائم حملات پانیک، که به آن علائم اختلال هراس هم گفته می‌شود، شامل اضطراب شدید و حس ترس است. این علائم ممکن است به صورت فیزیکی احساس شوند و شامل تپش قلب، تنگی نفس، لرزش، تنش و گرفتگی عضلانی هستند.

۲. احساس خطر

یکی از شایع‌ترین نشانه‌های حملات پانیک، احساس خطر شدید است. فرد مبتلا همیشه ترس از دیوانه شدن، از دست دادن کنترل یا مردن دارد. این احساس خطر باعث می‌شود فرد عصبی و بی‌قرار شود و انگار که یک خطر در کمین است.

۳. افزایش ضربان قلب

یکی از دیگر علائم اختلال هراس، افزایش ضربان قلب است. این اتفاق زمانی می‌افتد که بدن به حالت مبارزه می‌رود. در طول حملات اضطرابی، بدن سعی می‌کند اکسیژن بیشتری دریافت کند و به همین دلیل سریع‌تر نفس می‌کشد.

همچنین در این حالت، هورمون‌هایی مانند آدرنالین ترشح می‌شوند که باعث افزایش ضربان قلب و فشار به ماهیچه‌ها می‌شود. در بسیاری از موارد، حمله پانیک موجب می‌شود ضربان قلب به بیش از ۲۰۰ ضربه در دقیقه برسد یا حتی بیشتر. این تپش قلب می‌تواند باعث سرگیجه و تنگی نفس شود.

۴. تنگی نفس و فشار در قفسه سینه

یکی دیگر از نشانه‌های حملات پانیک، احساس تنگی نفس و فشار در قفسه سینه است. وقتی علائم اختلال هراس شدت پیدا کند، این احساس تنگی نفس همراه با تپش قلب و سایر علائم پانیک بروز می‌کند. در این حالت، فرد ممکن است فکر کند که دچار سکته قلبی شده و نگران باشد که ممکن است بمیرد.

۵. درد قفسه سینه

حملات پانیک می‌توانند باعث درد در قفسه سینه شوند زیرا مکانیزم‌هایی که در این حملات فعال می‌شوند، مستقیماً بر عروق کرونر تأثیر می‌گذارند. زمانی که در این حملات، سیستم عصبی فعال می‌شود و تنفس سریع‌تر می‌شود (هیپرونتلاسیون)، عروق کرونر دچار اسپاسم می‌شوند و این می‌تواند به کمبود اکسیژن در قلب و در نتیجه درد قفسه سینه منجر شود. این درد معمولاً تند و تیز است و به محض پایان حمله، از بین می‌رود.

به دلیل اینکه نشانه‌های حملات پانیک در هر فرد متفاوت است، نمی‌توان به طور دقیق گفت که این درد چه زمانی برطرف می‌شود. به طور متوسط، درد قفسه سینه حدود ۱۰ دقیقه طول می‌کشد، اما گاهی ممکن است این درد تا چند ساعت ادامه داشته باشد.

۶. تعریق

یکی از نشانه‌های واضح اختلال هراس، عرق کردن است. تقریباً همه ما زمانی که احساس اضطراب می‌کنیم، عرق می‌کنیم. مانند دیگر نشانه‌های اضطرابی، عرق کردن بیش از حد نیز یک واکنش طبیعی بدن به استرس است. نوع عرق کردن می‌تواند متفاوت باشد؛ ممکن است عرق سرد کنید، عرق گرم کنید، یا حتی هر دو را با هم تجربه کنید.

۷. گرگرفتگی

گرگرفتگی یکی از نشانه‌های رایج اضطراب است که در زمان حملات اضطرابی و پانیک به‌طور ناگهانی احساس گرمای شدیدی به فرد دست می‌دهد. این حالت به دلیل واکنش بدن به خطر پیش‌رو اتفاق می‌افتد. وقتی حمله پانیک رخ می‌دهد، ممکن است فرد صورتش قرمز شود و عرق کردن کف دست‌ها و زیر بغل را تجربه کند.

۸. لرزش

لرزش یکی از نشانه‌های حملات پانیک است که هنگام بروز حملات اضطرابی به‌وجود می‌آید. این لرزش به خاطر واکنش شدید سیستم عصبی به استرس و تحریکات ایجاد می‌شود. وقتی در وضعیت‌های پرخطر قرار می‌گیرید، عضلات دچار تنش می‌شوند و به همین دلیل احساس لرزش در بدن‌تان می‌کنید.

۹. حالت تهوع

مغز و سیستم گوارش با هم ارتباط دارند و وقتی بدن دچار اضطراب می‌شود، تغییراتی در بدن ایجاد می‌شود که بر سیستم گوارش هم تأثیر می‌گذارد. این می‌تواند باعث حالت تهوع یا حتی استفراغ شود. معمولاً حالت تهوع بعد از اینکه علائم پانیک تمام شد، از بین می‌رود.

۱۰. گرفتگی شکم

وقتی استرس می‌گیرید، سیستم عصبی به معده و روده‌ها پیام‌هایی می‌فرستد که باعث می‌شود عضلات دستگاه گوارش تحریک شوند. این واکنش می‌تواند باعث شود بدن به سرعت محتویات خود را بیرون بریزد. به همین دلیل، ممکن است حالت تهوع، گرفتگی شکم، نفخ یا اسهال را تجربه کنید. همچنین در مواقع استرس و حملات اضطرابی، احساس دلشوره، صدای قار و قور شکم و گرفتگی روده‌ها هم شایع است. به این حالت، “گرفتگی شکم اضطرابی” می‌گویند.

۱۱. سرگیجه

حس ضعف، سبکی سر و سرگیجه از نشانه‌های رایج حملات پانیک هستند. این علائم معمولاً به خاطر تغییر ناگهانی در نحوه نفس کشیدن ایجاد می‌شوند. وقتی نفس می‌کشید، ممکن است دی‌اکسید کربن بیشتری وارد بدنتان شود و اکسیژن کمتری به ریه‌ها برسد. این کمبود اکسیژن می‌تواند باعث سرگیجه یا حس سبکی در سر شود. همچنین، افزایش آدرنالین ناشی از استرس هم می‌تواند به سرگیجه کمک کند.

۱۲. سردرد

اضطراب و استرس می‌توانند باعث بروز سردردهای مختلفی شوند. به‌طور معمول، اضطراب عاملی است که سردردهای تنشی و میگرنی را تحریک می‌کند. سردردهای تنشی معمولاً احساس درد خفیف تا متوسط دارند و انگار که دور سر را با یک باند محکم بسته‌اند.

۱۳. بی حسی یا سوزن سوزن شدن دست و پا

در طول حملات پانیک و زمانی که فرد دچار ترس می‌شود، رگ‌های خونی منقبض می‌شوند و ضربان قلب و فشار خون افزایش می‌یابد. این وضعیت باعث می‌شود که خون کمتری به اندام‌ها، به‌ویژه دست‌ها و پاها برسد. یکی از علائم پانیک می‌تواند بی‌حسی یا احساس سوزن سوزن شدن در دست‌ها و پاها باشد، و همچنین ممکن است این قسمت‌ها سرد شوند. احساس اضطراب نیز تغییرات و واکنش‌های فیزیکی دیگری در بدن ایجاد می‌کند.

۱۴. ترس از دست دادن کنترل بدن

یکی از بدترین نشانه‌های حملات پانیک، ترس از دست دادن کنترل بر روی بدن است. این حس به فرد القا می‌کند که اگر نتواند اوضاع را کنترل کند، ممکن است اتفاقی وحشتناک بیفتد. افرادی که به طور مداوم این ترس را تجربه می‌کنند، همیشه در حال نگرانی و استرس هستند.

۱۵. ترس مرگ

ترس از مرگ یکی از عوامل مهم در اختلالات اضطرابی، از جمله اختلال پانیک، به شمار می‌رود. در هنگام حمله پانیک، فرد احساس می‌کند که کنترل اوضاع را از دست داده و ترس از مردن به سراغش می‌آید. این احساس باعث می‌شود که او نگران باشد و به شدت مضطرب شود.

علایم پانیک خفیف

علائم حملات پانیک ممکن است در افراد مختلف متفاوت باشد و در شرایط مختلف با شدت‌های گوناگون ظاهر شوند. برخی از این علائم شامل:

– احساس اضطراب یا نگرانی شدید، حتی زمانی که دلیل خاصی برای نگرانی وجود ندارد.
– تنفس سریع و کوتاه، همراه با سختی در تمرکز بر روی نفس کشیدن.
– نبض سریع که بیشتر از حالت عادی است.
– تعریق زیاد و سرد.
– لرزش بدن یا لرزش در نواحی خاصی مثل دستان.
– سردرد ناگهانی یا درد شدید در ناحیه سر.
– احساس غیرواقعی بودن محیط اطراف.
– حس گرما یا سردی ناگهانی در بدن.
– عصبانیت یا ناراحتی ناگهانی و ترس از چیزهای ناشناخته.
– درد شکم یا احساس ناراحتی در معده، یا حتی اسهال.

علائم حمله پانیک شدید

زمانی که حمله اضطرابی شدید شود شدت علائم و دفعات آن‌ها نیز بیشتر خواهد شد. از علایم پانیک شدید عبارتند از:

• تپش قلب شدید
• تنگی نفس
• تنش عضلانی
• لرزش

علائم پانیک قلبی

علائم پانیک قلبی شامل موارد زیر می‌شوند:

• درد قفسه سینه: احساس درد، فشار یا تنگی در قفسه سینه، که ممکن است به عنوان درد قلبی تشخیص داده شود.
• تپش قلب
• تنفس نامنظم
• تعریق بیش از حد و عرق‌ سرد و لرزش بدن
• سرگیجه و سردرد ناگهانی و شدید

علایم پانیک شبانه

حملات پانیک شبانه می‌توانند به‌طور ناگهانی در طول شب رخ دهند و فرد را از خواب بیدار کنند، بدون اینکه دلیلی مشخص داشته باشند. برخی از رایج‌ترین نشانه‌های این حملات در خواب عبارتند از:

– تعریق زیاد
– تپش قلب سریع
– لرزش بدن
– تنگی نفس
– احساس خفگی
– لرز
– گرگرفتگی
– حس مرگ یا احساس نزدیک شدن به مرگ

نشانه های پانیک معمولا چند دقیقه طول میکشد؟

حملات پانیک به‌طور مکرر و ناگهانی اتفاق می‌افتند، بدون اینکه عامل خارجی خاصی وجود داشته باشد. نشانه‌ها و علائم این حملات معمولاً از چند دقیقه تا نیم ساعت ادامه دارند، اما اثرات جسمی و احساسی آن ممکن است تا چند ساعت بعد از حمله باقی بماند.

حملات پانیک نوعی اضطراب شدید هستند که باعث احساس ترس می‌شوند. از جمله علائم این حملات می‌توان به تپش قلب، تنگی نفس، سرگیجه، لرزش و گرفتگی عضلات اشاره کرد. این حملات به‌طور ناگهانی و بدون هیچ دلیل مشخصی رخ می‌دهند و بیش از ۳۵ درصد مردم در طول زندگی خود حداقل یک‌بار آن‌ها را تجربه می‌کنند.

اگر به این علائم توجه نشود و درمان مناسبی صورت نگیرد، ممکن است حملات طولانی‌تر شوند و زندگی روزمره فرد را مختل کنند. بنابراین، اگر علائم اختلال هراس را مشاهده کردید، بهتر است به یک روانپزشک یا روانشناس مراجعه کنید تا درمان و داروهای مناسب با توجه به شدت علائم تجویز شود.

شما می‌توانید از طریق سایت دکترخوب با بهترین پزشکان در تماس باشید. در این سایت امکان تعیین وقت ملاقات حضوری و همچنین مشاوره آنلاین با روانشناسان و روانپزشکان وجود دارد.