چالش ها و اختلالات شخصیت اسکیزوتایپال

زمان مطالعه: 6 دقیقه

اختلال شخصیت اسکیزوتایپی (STPD) یک اختلال روانی است که باعث می‌شود فرد دچار افکار، گفتار و رفتارهای غیرمعمول شود. کسانی که به این اختلال مبتلا هستند، معمولاً به عنوان افراد عجیب و غیرعادی شناخته می‌شوند و معمولاً نمی‌توانند روابط نزدیک و صمیمی با دیگران برقرار کنند. این افراد ممکن است انگیزه‌ها و رفتارهای دیگران را اشتباه تفسیر کنند و به دیگران بی‌اعتماد باشند. اما علائم اختلال شخصیت اسکیزوتایپی چیست و چگونه می‌توان این اختلال را درمان کرد؟

در این مقاله به توضیح اختلال شخصیت اسکیزوتایپی، علل، علائم و روش‌های درمان آن پرداخته شده است.

اسکیزوتایپال چیست؟

اختلال شخصیت اسکیزوتایپی(Schizotypal personality disorder) نوعی اختلال روانی است که باعث بروز رفتارهای غیرعادی در فرد می‌شود. کسانی که به این اختلال مبتلا هستند، ممکن است رفتارهای عجیب، گفتار غیرمعمول و باورهای غیرواقعی از خود نشان دهند. آنها معمولاً متوجه نمی‌شوند که رفتارشان غیرعادی است یا مشکلاتی ایجاد می‌کند. برخی از این افراد ممکن است بعداً به اسکیزوفرنی دچار شوند.

 

افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی معمولاً نمی‌توانند به دیگران اعتماد کنند و رفتارهای دیگران را به اشتباه تفسیر می‌کنند. این مشکلات می‌تواند منجر به اضطراب شدید و تمایل به دوری از موقعیت‌های اجتماعی شود. این اختلال معمولاً در اوایل بزرگسالی تشخیص داده می‌شود و ممکن است در طول زندگی ادامه یابد، اما درمان‌هایی مثل دارو و مشاوره می‌توانند به بهبود علائم کمک کنند.

اختلال شخصیت اسکیزوتایپال چیست؟

افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی معمولاً به عنوان افراد عجیب و غیرعادی توصیف می‌شوند و روابط نزدیکی با دیگران ندارند. آن‌ها ممکن است درک درستی از نحوه شکل‌گیری روابط نداشته باشند و نتوانند تأثیر رفتارشان بر دیگران را بفهمند. همچنین، ممکن است انگیزه‌ها و رفتارهای دیگران را به اشتباه تفسیر کنند و بی‌اعتمادی زیادی به دیگران داشته باشند.

این مشکلات می‌تواند باعث اضطراب شدید و تمایل به اجتناب از موقعیت‌های اجتماعی شود. افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپال معمولاً اعتقادات خاصی دارند و ممکن است در واکنش به نشانه‌های اجتماعی دچار مشکل شوند.

اختلال شخصیت اسکیزوتایپی معمولاً در اوایل بزرگسالی تشخیص داده می‌شود و احتمالاً تا آخر عمر ادامه خواهد داشت، اما درمان‌هایی مانند داروها و مشاوره می‌تواند به بهبود علائم کمک کند.

علائم و نشانه های اختلال شخصیت اسکیزوتایپال چیست؟

علائم اختلال شخصیت اسکیزوتایپال شامل موارد زیر است:

– تفکر یا رفتار عجیب
– باورهای غیرمعمول
– ناراحتی در موقعیت‌های اجتماعی
– کمبود احساسات یا واکنش‌های عاطفی نامناسب
– گفتاری عجیب که ممکن است مبهم یا بی‌ربط باشد
– نداشتن دوستان صمیمی
– اضطراب شدید اجتماعی
– پارانویا (ترس و بی‌اعتمادی شدید به دیگران)

افراد مبتلا به این اختلال معمولاً تمایل به زندگی انفرادی دارند و ایجاد روابط اجتماعی برایشان دشوار است. ممکن است دیگران را به خاطر ناراحتی خود در موقعیت‌های اجتماعی سرزنش کنند.

این افراد معمولاً دچار علائم روان‌پریشی مانند توهم، هذیان و از دست دادن ارتباط با واقعیت نمی‌شوند. هذیان به معنای باورهای ثابت و نادرست است.

علل اختلال شخصیتی اسکیزوتایپ

شخصیت ترکیبی از افکار، عواطف و رفتارها است که شما را منحصر به فرد می‌کند. این ویژگی‌ها نحوه درک شما از دنیای بیرون و خودتان را تعیین می‌کند. شخصیت در دوران کودکی شکل می‌گیرد و تحت تأثیر عوامل ارثی و محیطی قرار می‌گیرد.

در روند طبیعی رشد، کودکان به تدریج یاد می‌گیرند چگونه با دیگران تعامل کنند، نشانه‌های اجتماعی را تفسیر کنند و به موقعیت‌های اجتماعی به درستی واکنش نشان دهند. علت دقیق اختلال شخصیت اسکیزوتایپال هنوز به طور کامل مشخص نیست، اما احتمالاً تغییراتی در عملکرد مغز، ژنتیک، تأثیرات محیطی و رفتارهای آموخته شده می‌تواند نقش داشته باشد.

عوامل محیطی، به ویژه تجربیات دوران کودکی، ممکن است در بروز این اختلال تأثیرگذار باشند. این عوامل شامل:

– سوء استفاده
– بی‌توجهی
– ضربه‌های عاطفی
– فشارهای محیطی
– والدین از نظر احساسی جدا از هم

چگونه اختلال شخصیت اسکیزوتایپال تشخیص داده می شود؟

بیشتر افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی معمولاً در اوایل بزرگسالی تشخیص داده می‌شوند. اگر پزشک شما مشکوک به این اختلال باشد، ابتدا معاینه بدنی انجام می‌دهد تا مشکلات جسمی که ممکن است علائم شما را توضیح دهند، بررسی کند. همچنین از شما در مورد علائم و این که آیا اعضای خانواده‌تان هم اختلالات شخصیتی دارند، سؤال می‌کند.

پزشک ممکن است شما را به یک روانپزشک یا روانشناس ارجاع دهد تا ارزیابی دقیق‌تری انجام دهد. روانپزشک یا روانشناس از شما در مورد موارد زیر سوال خواهند کرد:

– چه زمانی علائم شما شروع شده است.
– چگونه علائم شما بر زندگی روزمره‌تان تأثیر می‌گذارد.
– احساسی که در موقعیت‌های اجتماعی دارید.
– تجربیات شما در مدرسه و کار.
– دوران کودکی شما.

آن‌ها ممکن است از شما بپرسند که آیا تا به حال به آسیب رساندن به خود یا دیگران فکر کرده‌اید و آیا اعضای خانواده‌تان در مورد رفتار شما نظری داده‌اند. پاسخ‌های شما به پزشک کمک می‌کند تا تشخیص درست‌تری داشته باشد.

درمان اسکیزوتایپال

برای درمان اختلال شخصیت اسکیزوتایپی، معمولاً از روان‌درمانی و داروهای ضد روان‌پریشی با دوز پایین (نورولپتیک) استفاده می‌شود. در ادامه، با این روش‌های درمانی بیشتر آشنا می‌شوید.

روان‌درمانی:
روان‌درمانی شامل روش‌های مختلفی است که هدف آن کمک به افراد در شناسایی و تغییر احساسات، افکار و رفتارهای مشکل‌ساز است. کار با یک متخصص سلامت روان، مانند روانشناس یا روانپزشک، می‌تواند به فرد و خانواده‌اش حمایت، آموزش و راهنمایی ارائه دهد.

دو نوع روان‌درمانی که برای افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی ممکن است مفید باشد عبارتند از:
– گروه درمانی: در این روش، افراد با مشکلات مشابه در یک گروه درمانی شرکت می‌کنند و از تجربیات و حمایت‌های یکدیگر بهره‌مند می‌شوند.
– درمان شناختی رفتاری (CBT): این روش کمک می‌کند تا فرد به شناسایی و تغییر افکار و رفتارهای منفی و مشکل‌ساز بپردازد.

این درمان‌ها می‌توانند به فرد کمک کنند تا با مشکلات خود بهتر کنار بیاید و بهبود یابد.

گروه درمانی

گروه درمانی نوعی روان‌درمانی است که در آن گروهی از افراد با مشکلات مشابه دور هم جمع می‌شوند و مشکلاتشان را با کمک یک درمانگر یا روانشناس بررسی و به بحث می‌گذارند. این روش می‌تواند به افراد مبتلا به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی کمک کند تا مهارت‌های اجتماعی خود را بهبود بخشند.

با این حال، برای افرادی که علائم شدیدی دارند یا تفکرات و رفتارهای پارانوئید (بدبینی) برجسته‌ای دارند، گروه درمانی ممکن است مناسب نباشد. این افراد ممکن است در گروه درمانی با مشکلاتی مواجه شوند و نتوانند از این روش به خوبی بهره‌برداری کنند.

درمان شناختی رفتاری (CBT)

درمان شناختی رفتاری یک نوع درمان ساختاریافته و هدف‌گرا است که به فرد کمک می‌کند تا به طور دقیق‌تر به افکار و احساسات خود نگاه کند و بفهمد که چگونه این افکار بر رفتارهایش تأثیر می‌گذارند. برای فردی که اختلال شخصیت اسکیزوتایپی دارد، درمانگر ممکن است بر روی بررسی واقعیت و تعیین مرزهای درست بین فردی تمرکز کند.

در این درمان، درمانگر به بیمار کمک می‌کند تا الگوهای فکری اشتباه، مانند تفکر ارجاعی، پارانوئید یا جادویی را شناسایی کند و با آن‌ها مقابله کند.

اگر نیاز دارید، می‌توانید با یک دکتر روانپزشک آنلاین مشورت کنید یا به صورت حضوری به متخصص روانپزشکی مراجعه نمایید.

دارو برای اسکیزوتایپال

برای درمان اختلال شخصیت اسکیزوتایپی، از داروهای ضد روان‌پریشی و داروهای آنتی‌سایکوتیک (نورولپتیک) با دوز پایین استفاده می‌شود. این داروها به ویژه برای کسانی که علائم شدیدتر اسکیزوتایپی دارند یا علائم خفیف و موقتی روان‌پریشی را تجربه می‌کنند، مفید است.

روش تشخیص اسکیزوتایپال

شخصیت در دوران کودکی، نوجوانی و اوایل بزرگسالی همچنان در حال شکل‌گیری و تغییر است. به همین دلیل، روانشناسان معمولاً اختلال شخصیت اسکیزوتایپی را تا سن 18 سالگی تشخیص نمی‌دهند.

تشخیص اختلالات شخصیت، از جمله اختلال شخصیت اسکیزوتایپی، می‌تواند سخت باشد، زیرا بسیاری از افرادی که این اختلالات را دارند، فکر نمی‌کنند مشکلی در رفتار یا طرز فکرشان وجود دارد. آن‌ها زمانی به روانشناس مراجعه می‌کنند که با مشکلاتی مثل اضطراب یا افسردگی روبرو شوند و حتی در این شرایط هم ممکن است احساس نکنند که نیاز به کمک برای بهبود وضعیت خود دارند.

وقتی یک متخصص بهداشت روان، مثل روانشناس یا روانپزشک، مشکوک می‌شود که فردی ممکن است به اختلال شخصیت اسکیزوتایپی دچار باشد، معمولاً از او سوالاتی در مورد دوران کودکی، روابطش و وضعیت کاری‌اش می‌پرسد. چون افراد مبتلا به این اختلال ممکن است بینشی نسبت به رفتارهای خود نداشته باشند، متخصصان اغلب با خانواده و دوستان آن‌ها هم صحبت می‌کنند تا اطلاعات بیشتری درباره رفتارها و تاریخچه فرد جمع‌آوری کنند.

 

اختلال شخصیت اسکیزوتایپی یک بیماری مزمن است که نیاز به درمان طولانی‌مدت دارد. اگر این اختلال درمان نشود، ممکن است فرد به مشکلات دیگری مثل اضطراب اجتماعی، افسردگی، وسواس فکری-عملی یا حتی اسکیزوفرنی دچار شود. حدود 30 تا 50 درصد از افراد مبتلا به این اختلال، افسردگی نیز دارند. متخصصان سلامت روان می‌توانند با ارائه برنامه‌های درمانی، به مدیریت افکار و رفتارهای این افراد کمک کنند.

اگر در خانواده‌تان فردی با اختلال اسکیزوتایپی وجود دارد یا خودتان علائمی مثل استرس، افسردگی و انزوا را تجربه می‌کنید، بهتر است هر چه سریع‌تر با یک روانشناس مشورت کنید. درمانکده این امکان را به شما می‌دهد تا به راحتی و از طریق تماس صوتی یا تصویری با بهترین متخصصین کشور ارتباط برقرار کنید و مشکلات خود را مطرح کنید.