مکانیزم عملکرد متادون

متادون یک داروی صنعتی است که به گروه شبه‌افیون‌ها تعلق دارد. این قرص خاصیت ضد درد دارد و برای کاهش و کنترل دردهای شدید استفاده می‌شود. متادون عملکردی مشابه با مورفین و هروئین دارد. علائم ترک متادون معمولاً ۳ تا ۴ روز پس از آخرین مصرف شروع می‌شود و به اوج می‌رسد، و معمولاً پس از ۲ تا ۳ هفته برطرف می‌شود.

از عوارض مصرف متادون می‌توان به یبوست، کاهش اثر سایر مسکن‌ها، خواب‌آلودگی، تهوع و استفراغ، و تپش قلب اشاره کرد. در این مقاله به بررسی متادون، علائم و عوارض آن و نحوه مصرف آن پرداخته خواهد شد.

متادون چیست؟

متادون یک داروی صنعتی است که برای درمان اعتیاد به مواد مخدر تأیید شده است. این دارو با تغییر نحوه پاسخ مغز و سیستم عصبی به علائم ترک مواد مخدر کمک می‌کند. متادون به دو شکل قرص و شربت موجود است و برای کاهش میل به مواد مخدری مثل هروئین یا تریاک استفاده می‌شود. متادون نقش مخدر را بازی می‌کند و مغز را فریب می‌دهد تا فکر کند که شما هنوز از مواد مخدر استفاده کرده‌اید.

امروزه متادون به عنوان داروی مسکن برای دردهای متوسط تا شدید در بیمارستان‌ها استفاده می‌شود. با این حال، پزشکان باید مراقب باشند زیرا مصرف زیاد متادون می‌تواند باعث اعتیاد و مشکلات ناشی از سوء مصرف مواد مخدر شود.

کاربردهای متادون چیست؟

متادون به طور رایج برای کمک به ترک اعتیاد استفاده می‌شود. وقتی فردی به مواد مخدر وابسته است، بدن او نمی‌تواند به سرعت از مصرف مواد دست بکشد. بنابراین، ترک باید به آرامی و تحت نظر پزشک انجام شود تا از مشکلات جدی مانند سکته قلبی یا مغزی جلوگیری شود.

علاوه بر ترک اعتیاد، متادون در موارد زیر هم کاربرد دارد:
– تسکین دردهای عضلانی
– کمک به درمان افراد مبتلا به هپاتیت C و HIV
– کاهش سرفه‌های غیرارادی و دردهای مزمن

متادون چگونه عمل می‌کند؟ 

متادون به طور خاص به مغز و سیستم عصبی کمک می‌کند تا درد را کمتر احساس کنید و باعث آرامش شما می‌شود. اثرات آن کندتر از مسکن‌های قوی دیگر مانند مورفین است. پزشکان ممکن است متادون را برای دردهای شدید ناشی از آسیب، جراحی یا بیماری‌های طولانی مدت تجویز کنند.

همچنین، متادون می‌تواند به کاهش میل به مصرف مواد مخدر دیگری مانند هروئین و مورفین کمک کند و علائم ترک را کاهش دهد. با این حال، مصرف متادون تنها بخشی از برنامه درمان اعتیاد است و درمان کاملی برای اعتیاد نیست.

نحوه مصرف قرص متادون

اگر برای کاهش درد به متادون نیاز داشته باشید، پزشک آن را برای شما تجویز می‌کند. برای درمان اعتیاد، متادون همراه با یک برنامه درمانی خاص تجویز می‌شود. این دارو به شکل قرص، پودر و مایع در داروخانه‌ها موجود است و برای خرید آن به نسخه پزشک نیاز دارید. حتماً دستورالعمل‌های مصرف نوشته شده توسط پزشک را دقیقاً دنبال کنید.

متخصصان می‌گویند که افرادی که برای ترک اعتیاد از قرص متادون استفاده می‌کنند، باید آن را حداقل یک سال مصرف کنند. وقتی وقت قطع مصرف متادون فرا برسد، پزشک به شما کمک می‌کند تا به آرامی مقدار آن را کم کنید تا دچار اعتیاد یا علائم ترک نشوید. بعضی افراد متادون را به صورت غیرقانونی و بدون نسخه پزشک مصرف می‌کنند و بعضی دیگر آن را تزریق می‌کنند، که می‌تواند باعث ابتلا به بیماری‌هایی مثل HIV و هپاتیت C شود.

شربت متادون

شربت متادون یک داروی اپیوئید (مخدر) با اثر طولانی است که به صورت مایع و معمولاً بدون رنگ، شکر و طعم عرضه می‌شود. این شربت می‌تواند قرمز (اگر رنگ و طعم داشته باشد) یا شفاف (اگر بدون رنگ باشد) باشد.

با اینکه متادون یک مخدر واقعی است و ممکن است باعث اعتیاد و سوء استفاده شود، اما به عنوان یک گزینه درمانی برای اختلال مصرف مواد مخدر تایید شده است. اگر طبق دستور پزشک و همراه با درمان‌های دیگر استفاده شود، می‌تواند به طور مؤثری در درمان اختلال مصرف مواد مخدر کمک کند.

عوارض متادون

قرص و شربت متادون می‌توانند عوارض مختلفی در بدن ایجاد کنند. در ادامه، برخی از این عوارض که ممکن است هنگام مصرف متادون بروز کنند، آورده شده است:

عوارض جانبی شایع‌تر

شایع‌ترین عوارض جانبی متادون می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

– یبوست
– حالت تهوع
– خواب‌آلودگی
– استفراغ
– خستگی
– مشکل در تنفس
– دردهای عضلانی
– سردرد
– سرگیجه
– دل‌درد

اگر این عوارض خفیف باشند، ممکن است در چند روز یا چند هفته برطرف شوند. اما اگر عوارض شدیدتر یا مداوم باشند، بهتر است با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.

عوارض جانبی جدی و خطرناک

اگر بعد از مصرف متادون این علائم را تجربه کردید، سریعاً با پزشک خود تماس بگیرید. اگر علائم شما شدید است یا فکر می‌کنید به کمک فوری نیاز دارید، با ۱۱۵ تماس بگیرید. علائم جدی که باید مراقب آن‌ها باشید شامل موارد زیر است:

– مشکل در نفس کشیدن
– درد در قفسه سینه
– سبکی سر
– احساس ضعف
– تنفس کند
– تنفس بسیار کم عمق (حرکت کم قفسه سینه)
– سرگیجه و احساس گیجی

عوارض متادون بر مغز

مغز یکی از اصلی‌ترین اعضای بدن است و وظیفه کنترل و سازماندهی فعالیت‌های بدن را بر عهده دارد. استفاده از مواد مثل دخانیات و الکل می‌تواند تأثیر زیادی بر عملکرد مغز داشته باشد. متادون، که دارویی برای ترک مواد مخدر است، نیز می‌تواند عوارضی بر روی مغز داشته باشد و باعث اختلالات شناختی شود. مواد افیونی مانند متادون از سد خونی مغزی عبور می‌کنند و می‌توانند به مغز آسیب بزنند.

متادون، که از گیاه خشخاش تهیه می‌شود و نوعی ماده مخدر است، ممکن است عوارضی مانند کاهش میل جنسی و ایجاد استرس و اضطراب به دنبال داشته باشد. این دارو تنها برای ترک مواد مخدر استفاده نمی‌شود؛ بلکه برای کاهش درد دندان و دردهای عضلانی نیز تجویز می‌شود.

وقتی متادون مصرف می‌کنید، این دارو به سرعت وارد خون و سپس به مغز می‌رسد. این می‌تواند منجر به افزایش دوپامین در مغز و تأثیر بر حافظه شود. به همین دلیل، فرد ممکن است پس از مصرف متادون احساس خوشحالی و سرخوشی کند. با گذشت زمان، استفاده مداوم از این دارو می‌تواند منجر به زوال عقل شود.

عوارض متادون بر چشم

چشم‌ها یکی از مهم‌ترین اعضای بدن هستند و مشکلات آن‌ها می‌تواند زندگی را بسیار سخت کند. مصرف متادون می‌تواند تأثیر زیادی بر چشم‌ها داشته باشد و مشکلاتی مانند گشاد شدن مردمک‌ها، کاهش بینایی، کهیر بر روی پلک‌ها، و پرش‌های غیرارادی چشم‌ها را به همراه داشته باشد.

زمانی که متادون مصرف می‌کنید، میزان اکسیژن رسانی به بافت‌های چشم کاهش می‌یابد. این کمبود اکسیژن می‌تواند باعث بروز مشکلات چشمی شود. یکی از این مشکلات آب مروارید است، که ممکن است حتی در سنین جوانی به آن مبتلا شوید.

عوارض متادون بر معده

دستگاه گوارش مسئول هضم غذا و جذب مواد مغذی است. اگر مشکلی در این بخش ایجاد شود، می‌تواند بر کل بدن تاثیر بگذارد. متادون، که برای کاهش درد استفاده می‌شود، می‌تواند مشکلاتی برای معده و دستگاه گوارش ایجاد کند.

هنگام مصرف متادون، ممکن است معده با آن درگیر شود و عوارضی مانند اسهال، حالت تهوع و دل‌درد ایجاد کند. همچنین، فرد ممکن است اشتهای خود را از دست بدهد و به مرور زمان دچار زخم معده شود. اگر این مشکلات شدت بگیرد و به زخم یا انسداد معده منجر شود، باید مصرف متادون را متوقف کرده و به پزشک مراجعه کنید.

عوارض متادون بر کلیه و کبد

متادون می‌تواند بر کلیه‌ها و کبد تاثیر بگذارد. این دارو ممکن است به روش‌های مختلف به کلیه‌ها آسیب برساند، از جمله آسیب حاد کلیه، تغییرات در حجم و چربی کلیه، مشکلات در دوران بارداری، و رد پیوند کلیه. همچنین، متادون در کبد متابولیز می‌شود، بنابراین پزشک‌ها معمولاً برای کسانی که این دارو را مصرف می‌کنند، آزمایش‌های کبد را به صورت دوره‌ای (هر ۳، ۶، یا ۱۲ ماه) تجویز می‌کنند.

متأسفانه، بسیاری از مراکز ترک اعتیاد به این موضوع توجه نمی‌کنند، که می‌تواند به بروز مشکلات دیگری منجر شود. اگر کبد در نتیجه مصرف متادون آسیب ببیند، پوست فرد ممکن است زرد شود. به همین دلیل، مهم است که آزمایش‌های کبد را فراموش نکنید. همچنین، وقتی میزان اعتیاد کاهش یابد، دوز مصرف متادون نیز باید کاهش یابد.

عوارض قرص متادون برای مردان

مردانی که برای مدت طولانی از متادون استفاده می‌کنند، ممکن است با مشکلات جنسی روبرو شوند. متادون می‌تواند تولید هورمون‌های جنسی را مختل کند و باعث ناتوانی جنسی و ناباروری شود. همچنین، مصرف طولانی‌مدت این دارو می‌تواند به تولید هورمون‌های مردانه و اسپرم آسیب برساند. بنابراین، مهم است که مصرف متادون را تحت نظر پزشک کنترل کنید.

عوارض متادون بر اعصاب

متادون می‌تواند تاثیر منفی بر روی مغز و اعصاب فرد بگذارد. اگر مصرف آن کنترل نشود، می‌تواند آسیب‌های جدی به روان فرد وارد کند.

عوارضی مانند پرخاشگری، استرس و اضطراب ممکن است ناشی از مصرف این دارو باشد. مصرف طولانی‌مدت متادون می‌تواند باعث وابستگی روحی و روانی شود، به طوری که فرد بدون مصرف دارو احساس ناتوانی کند و نتواند کارهای روزمره را انجام دهد.

عوارض متادون بر رابطه جنسی

مصرف متادون می‌تواند به رابطه جنسی افراد آسیب جدی وارد کند. این دارو باعث می‌شود هورمون‌های جنسی به درستی از هیپوتالاموس ترشح نشود، که می‌تواند قدرت جنسی فرد را کاهش دهد.

تقریباً ۷۵ درصد از افرادی که متادون مصرف می‌کنند با مشکلاتی در رابطه جنسی مواجه می‌شوند. حدود ۷۰ درصد آنها مشکل در برانگیختگی جنسی دارند و حدود ۶۰ درصد هم با رسیدن به ارگاسم مشکل دارند.

افت فشار خون ارتواستاتیک

افت فشار خون ارتواستاتیک زمانی اتفاق می‌افتد که وقتی از خواب بیدار می‌شوید یا از حالت نشسته یا دراز کشیده بلند می‌شوید، فشار خون شما پایین بیفتد. علائم این مشکل می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

– فشار خون پایین
– سرگیجه یا احساس سبکی سر
– احتمال غش کردن

وابستگی جسمی هنگام قطع دارو

علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

– بی‌قراری
– تحریک‌پذیری یا اضطراب
– مشکل در خواب
– فشار خون بالا
– تنفس سریع
– ضربان قلب بالا
– گشادی مردمک چشم
– آبریزش بینی
– خمیازه
– حالت تهوع، استفراغ و از دست دادن اشتها
– اسهال و درد معده
– تعریق
– لرز
– درد عضلانی و کمردرد

آیا چیزی از این مکالمه هست که بخواید برای آینده به یاد داشته باشم؟

سوء استفاده یا اعتیاد

– مصرف بیش از حد داروی تجویز شده
– مصرف منظم دارو حتی اگر نیازی به آن ندارید
– ادامه استفاده از دارو با وجود مشکلات و عوارض منفی
– دروغ گفتن درباره مقدار مصرف دارو
– تشنج

عوارض اعتیاد به متادون در زنان چیست؟

تحقیقات اخیر نشان می‌دهد که زنان بیشتر از مردان به مواد مخدر اعتیاد پیدا می‌کنند و بیش از ۱۰ درصد از مراجعه‌کنندگان به مراکز ترک اعتیاد زن هستند. مصرف متادون، که خود نوعی ماده مخدر و مسکن است، می‌تواند تاثیرات منفی زیادی بر زندگی زنان داشته باشد و مشکلات زیادی به دنبال داشته باشد.

زنانی که به طور مداوم از متادون و سایر اپیوئیدها استفاده می‌کنند، ممکن است دچار اختلالات قاعدگی شوند و پریود نشوند. این می‌تواند مشکلات جدی برای سلامت زنان ایجاد کند. استفاده بیش از حد از متادون ممکن است به نازایی و بیماری‌های زنانه منجر شود.

عوارض مصرف بیش از حد متادون

اگر کسی بیش از حد متادون مصرف کرده و علائمی جدی مثل غش کردن یا مشکل تنفسی دارد، ابتدا قرص نالوکسان را به او بدهید (اگر در دسترس است) و سپس فوری با اورژانس تماس بگیرید. اگر فرد بیدار است و علائم جدی ندارد، باز هم سریعاً با اورژانس تماس بگیرید. مصرف بیش از حد متادون می‌تواند باعث تنفس کند یا کم عمق، ضربان قلب کند و حتی کما شود.

اعتیاد به متادون

متادون می‌تواند باعث وابستگی شود، چون مغز شما به تسکینی که این دارو فراهم می‌کند عادت می‌کند. حتی اگر اثرات متادون با دیگر مواد افیونی فرق داشته باشد، بدن شما ممکن است به آن عادت کند. این یعنی برای دریافت همان تأثیر، بدن شما ممکن است نیاز به دوزهای بیشتری پیدا کند.

افراد ممکن است به متادون به شیوه‌های مختلفی واکنش نشان دهند. تغییر دوز دارو بدون مشورت با پزشک می‌تواند خطرناک باشد و حتی باعث اوردوز شود. علائم اوردوز شامل:

– تنفس کند
– ضربان قلب پایین
– خواب‌آلودگی شدید
– ضعف عضلانی
– سرد شدن پوست
– کوچک شدن مردمک چشم
– غش کردن

اگر این علائم را مشاهده کردید، فوراً با پزشک یا اورژانس تماس بگیرید.

هشدارهایی درباره متادون به افرادی که مشکلات جسمی دارند.

اگر مشکلات جسمی دارید، باید به این هشدارها توجه کنید:

1. مشکلات کلیوی: اگر مشکل کلیوی دارید، ممکن است نتوانید متادون را به خوبی از بدن خود خارج کنید. این می‌تواند باعث افزایش سطح دارو در بدن و عوارض جانبی بیشتر شود. حتماً تحت نظر پزشک باشید.

2. مشکلات تنفسی: متادون می‌تواند مشکلات تنفسی ایجاد کند یا مشکلات تنفسی موجود را بدتر کند. اگر دچار مشکلات تنفسی یا آسم شدید هستید، با پزشک خود مشورت کنید تا مطمئن شوید که این دارو برای شما ایمن است.

3. انسداد دستگاه گوارش: متادون می‌تواند باعث یبوست و افزایش خطر انسداد دستگاه گوارش شود. اگر سابقه انسداد دستگاه گوارش دارید یا به ایلئوس فلج‌کننده مبتلا هستید، با پزشک خود درباره مصرف این دارو مشورت کنید.

4. تشنج: این دارو ممکن است باعث افزایش تشنج در افرادی که صرع دارند، شود. اگر هنگام مصرف متادون دچار تشنج شدید، سریعاً با پزشک خود تماس بگیرید.

5. آسیب مغزی: مصرف متادون ممکن است فشار در مغز را افزایش دهد و خطر عوارض را بالا ببرد. اگر اخیراً آسیب مغزی داشته‌اید، مصرف این دارو می‌تواند مشکلات تنفسی را تشدید کند. با پزشک خود درباره ایمنی مصرف این دارو صحبت کنید.

مصرف متادون در هنگام بارداری و شیردهی

اگر زنان باردار یا شیرده متادون مصرف کنند، این دارو می‌تواند از طریق جفت به جنین منتقل شود و همچنین وارد شیر مادر شود. پزشک معمولاً این موضوع را هنگام تجویز دارو به شما توضیح می‌دهد. اگر باردار هستید و به هروئین یا قرص‌های مسکن اعتیاد دارید، بسیار مهم است که برای سلامت خود و کودک‌تان تحت درمان قرار بگیرید. نوزادانی که از مادرانی که متادون مصرف می‌کنند به دنیا می‌آیند ممکن است بعد از زایمان علائم ترک را تجربه کنند، ولی معمولاً مشکلات سلامتی کمتری نسبت به نوزادانی دارند که مادرانشان از هروئین یا مواد مخدر دیگر استفاده کرده‌اند.

اگر نوزاد شما دچار مشکلات خواب یا مشکلات تنفسی شد، سریعاً با پزشک تماس بگیرید. همچنین هنگام از شیر گرفتن نوزاد، با پزشک خود مشورت کنید تا کودک شما دچار عوارض ترک متادون نشود.

عوارض ترک متادون

قرص خوراکی متادون برای درمان کوتاه‌مدت استفاده می‌شود و اگر آن را طبق دستور مصرف نکنید، می‌تواند خطرات جدی داشته باشد. اگر ناگهان مصرف دارو را قطع کنید یا اصلاً آن را نخورید، ممکن است درد شما به خوبی کنترل نشود و دچار علائم ترک مواد افیونی شوید.

علائم ترک متادون می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

– اشک ریختن
– آبریزش بینی
– عطسه
– خمیازه
– تعریق شدید
– مور مور شدن
– تب
– لرز و گرگرفتگی (قرمزی و گرمی صورت یا بدن)
– بی‌قراری
– تحریک‌پذیری
– اضطراب
– افسردگی
– لرزش
– گرفتگی عضلات
– درد بدن
– تکان‌های غیرارادی
– حالت تهوع
– استفراغ
– اسهال
– کاهش وزن

اگر دوز دارو را فراموش کنید یا نتوانید طبق برنامه مصرف کنید، ممکن است دارو به خوبی عمل نکند و همچنین ممکن است علائم ترک را تجربه کنید.

اگر بیش از حد متادون مصرف کنید، ممکن است دارو به سطح‌های خطرناک در بدن برسد. علائم مصرف بیش از حد می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

– ضعف عضلات
– پوست سرد و نرم
– مردمک‌های کوچک
– ضربان قلب کند
– فشار خون پایین که می‌تواند باعث سرگیجه یا غش شود
– تنفس کند
– خواب‌آلودگی شدید که ممکن است به کما (بیهوشی طولانی) منجر شود

اگر فکر می‌کنید بیش از حد مصرف کرده‌اید، فوراً با پزشک یا مرکز کنترل مسمومیت تماس بگیرید.

در صورت فراموشی مصرف یک نوبت چه باید کرد؟

اگر این دارو را برای درمان درد مصرف می‌کنید، نباید بیشتر از دوز تجویز شده در ۲۴ ساعت استفاده کنید. اگر یک نوبت را فراموش کردید، به محض یادآوری آن را مصرف کنید، سپس دوز بعدی را ۸ تا ۱۲ ساعت بعد طبق دستور پزشک مصرف کنید.

اگر نزدیک به زمان مصرف نوبت بعدی است، نوبت فراموش شده را نادیده بگیرید و به برنامه دوز معمولی خود برگردید.

اگر دارو را برای سم‌زدایی و درمان اعتیاد مصرف می‌کنید، دوز بعدی را روز بعد طبق برنامه مصرف کنید و از مصرف دوز اضافی خودداری کنید، زیرا مصرف زیاد می‌تواند باعث اوردوز شود. برای بررسی تاثیرگذاری دارو، باید درد کاهش پیدا کرده یا علائم ترک از بین رفته باشد.

نحوه مصرف متادون

دوز متادون که پزشک تجویز می‌کند به چندین عامل بستگی دارد. این عوامل شامل:

– نوع و شدت بیماری که برای درمان آن از متادون استفاده می‌شود
– سن شما
– شکل متادون (مثل قرص، شربت و غیره)
– سایر مشکلات پزشکی که ممکن است داشته باشید

تمام این عوامل بر دوز تجویز شده تأثیر می‌گذارند.

به طور کلی، پزشک درمان را با دوز پایین شروع می‌کند و به تدریج آن را تنظیم می‌کند تا به دوز مناسب برسد. هدف این است که در نهایت کوچک‌ترین دوزی که نیازهای درمانی شما را برآورده می‌کند، تجویز شود. اطلاعات زیر دوزهایی را که معمولاً استفاده می‌شوند یا پزشک توصیه می‌کند، نشان می‌دهد. پزشک بهترین دوز متادون را برای شما تعیین خواهد کرد.

دوز مناسب متادون برای درد کوتاه مدت، متوسط تا شدید:

– بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):
– دوز شروع: ۲.۵ میلی‌گرم هر ۸ تا ۱۲ ساعت.
– دوز افزایش: پزشک به آرامی دوز را هر ۳ تا ۵ روز یا بیشتر افزایش می‌دهد.

– کودکان (۰ تا ۱۷ سال):
– ایمنی و اثربخشی این دارو در کودکان ثابت نشده است. نباید در کودکان زیر ۱۸ سال استفاده شود.

– بالغین (۶۵ سال و بالاتر):
– کلیه‌ها ممکن است کمتر کار کنند و داروها به کندی پردازش شوند. این موضوع می‌تواند خطر عوارض را افزایش دهد.

دوز متادون برای سم زدایی از اعتیاد به مواد افیونی:

– بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):
– دوز شروع: معمولاً ۲۰-۳۰ میلی‌گرم.
– دوز افزایش: پس از ۲ تا ۴ ساعت، پزشک ممکن است ۵ تا ۱۰ میلی‌گرم اضافی بدهد.
– دوز معمولی:برای سم زدایی کوتاه مدت، ۲۰ میلی‌گرم دو بار در روز به مدت ۲ تا ۳ روز. پزشک دوز را به تدریج کاهش می‌دهد.
– حداکثر دوز: در روز اول، نباید بیش از ۴۰ میلی‌گرم مصرف کنید.

– کودکان (۰ تا ۱۷ سال):
– ایمنی و اثربخشی این دارو در کودکان ثابت نشده است. نباید در کودکان زیر ۱۸ سال استفاده شود.

– بالغین (۶۵ سال و بالاتر):
– کلیه‌ها ممکن است کمتر کار کنند و داروها به کندی پردازش شوند. این موضوع می‌تواند خطر عوارض را افزایش دهد.

دوز متادون برای حفظ اعتیاد به مواد افیونی:

– بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):
– دوز استاندارد: بین ۸۰ تا ۱۲۰ میلی‌گرم در روز. پزشک دوز مناسب را برای شما تعیین می‌کند.

– کودکان (۰ تا ۱۷ سال):
– ایمنی و اثربخشی این دارو در کودکان ثابت نشده است. نباید در کودکان زیر ۱۸ سال استفاده شود.

– بالغین (۶۵ سال و بالاتر):
– کلیه‌ها ممکن است کمتر کار کنند و داروها به کندی پردازش شوند. این موضوع می‌تواند خطر عوارض را افزایش دهد.

هشدارهای مصرف متادون

این دارو با هشدارهای مختلفی همراه است:

1. خطر اعتیاد: حتی با استفاده صحیح، متادون می‌تواند اعتیادآور باشد و احتمال سوء مصرف را افزایش دهد. اعتیاد به این دارو می‌تواند خطر مصرف بیش از حد و مرگ را بالا ببرد.

2. برنامه REMS: به دلیل خطر سوء مصرف، FDA از سازنده دارو می‌خواهد برنامه‌ای به نام REMS (برنامه ارزیابی ریسک و استراتژی کاهش) ارائه دهد. این برنامه شامل آموزش‌هایی برای پزشکان در مورد استفاده ایمن و موثر از متادون است.

3. مشکلات تنفسی: مصرف طولانی مدت متادون می‌تواند باعث توقف تنفس شود، که می‌تواند کشنده باشد. این مشکل ممکن است حتی با استفاده صحیح از دارو رخ دهد و خطر آن در شروع درمان یا پس از افزایش دوز بیشتر است. افراد مسن‌تر یا کسانی که مشکلات تنفسی دارند، بیشتر در معرض خطر هستند.

4. خطر مصرف بیش از حد در کودکان: اگر کودک به طور تصادفی متادون مصرف کند، ممکن است دچار مصرف بیش از حد شود که می‌تواند کشنده باشد. این دارو باید دور از دسترس کودکان نگهداری شود.

5. مشکلات ریتم قلب: متادون می‌تواند مشکلات جدی در ریتم قلب ایجاد کند، به ویژه در دوزهای بالای ۲۰۰ میلی‌گرم در روز. این مشکل ممکن است در هر دوزی اتفاق بیفتد، حتی اگر مشکل قلبی نداشته باشید.

6. بارداری و سندرم ترک نوزادان: نوزادانی که از مادرانی متولد می‌شوند که در دوران بارداری به مدت طولانی متادون مصرف کرده‌اند، ممکن است به سندرم ترک نوزادی دچار شوند. این وضعیت می‌تواند تهدیدکننده زندگی کودک باشد.

7. تداخل با بنزودیازپین‌ها: مصرف متادون همراه با داروهایی مانند لورازپام، کلونازپام یا آلپرازولام که بر سیستم عصبی تأثیر می‌گذارند، می‌تواند خواب‌آلودگی شدید، مشکلات تنفسی، کما یا مرگ را به همراه داشته باشد. این داروها فقط زمانی باید با متادون استفاده شوند که دیگر داروها کافی نباشند.

8. خواب‌آلودگی: متادون می‌تواند شما را بسیار خواب‌آلود کند. پس از مصرف دارو، نباید رانندگی کنید یا از ماشین‌آلات استفاده کنید و باید از انجام فعالیت‌هایی که نیاز به هوشیاری دارند، خودداری کنید.

9. تداخل با الکل: مصرف الکل همراه با متادون می‌تواند خطر خواب‌آلودگی شدید، کند شدن تنفس، کما و مرگ را افزایش دهد. اگر الکل مصرف می‌کنید، با پزشک خود مشورت کنید و تحت نظر باشید تا مشکلاتی مانند فشار خون پایین و مشکلات تنفسی بررسی شوند.

هشدار برای افردای که شرایط سلامت خاصی دارند:

1. مشکلات کلیوی: اگر مشکل کلیوی دارید، ممکن است نتوانید متادون را به خوبی از بدن خود پاک کنید. این می‌تواند باعث افزایش سطح دارو در بدن و بروز عوارض جانبی بیشتر شود. پزشک باید شما را در حین مصرف دارو به دقت زیر نظر داشته باشد.

2. مشکلات کبدی: اگر بیماری کبدی دارید، ممکن است نتوانید متادون را به خوبی پردازش کنید. این باعث افزایش سطح دارو در بدن و بروز عوارض جانبی بیشتر می‌شود. پزشک باید شما را به دقت تحت نظر داشته باشد.

3. مشکلات تنفسی: متادون می‌تواند باعث مشکلات تنفسی شود و ممکن است مشکلات تنفسی موجود را بدتر کند. این می‌تواند خطرناک باشد. اگر مشکل تنفسی، آسم شدید یا حمله آسم دارید، باید با پزشک خود در مورد مصرف ایمن این دارو صحبت کنید.

4. انسداد دستگاه گوارش: متادون می‌تواند باعث یبوست شده و خطر انسداد دستگاه گوارش را افزایش دهد. اگر سابقه انسداد دستگاه گوارش دارید یا دچار آن هستید، باید با پزشک خود درباره ایمنی مصرف این دارو مشورت کنید. اگر دچار ایلئوس فلجی (مشکل عضلانی در روده که می‌تواند باعث انسداد شود) هستید، نباید از این دارو استفاده کنید.

5. تشنج: متادون می‌تواند تشنج را در افرادی که صرع دارند، بدتر کند. اگر در حین مصرف دارو کنترل تشنج شما بدتر شد، باید با پزشک خود تماس بگیرید.

6. آسیب سر: متادون می‌تواند فشار مغز را افزایش دهد و خطر عوارض جدی و حتی مرگ را بالا ببرد. اگر اخیراً آسیب سر داشته‌اید، این دارو می‌تواند مشکلات تنفسی را بدتر کند. با پزشک خود در مورد ایمنی مصرف این دارو صحبت کنید.

هشدار برای گروه‌های دیگر

1. برای زنان باردار: هیچ مطالعه‌ای درباره اثرات متادون در دوران بارداری انجام نشده است. اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، با پزشک خود مشورت کنید. این دارو فقط باید در صورتی مصرف شود که مزایای آن بیشتر از خطرات احتمالی باشد. اگر در دوران مصرف دارو باردار شوید، به سرعت با پزشک خود تماس بگیرید. نوزادانی که از مادرانی به دنیا می‌آیند که در دوران بارداری مدت طولانی متادون مصرف کرده‌اند، ممکن است دچار سندرم ترک نوزادی شوند که می‌تواند خطرناک باشد.

2. برای زنان شیرده: متادون می‌تواند به شیر مادر منتقل شود و ممکن است نوزاد به عوارض جانبی متادون مبتلا شود، از جمله مشکلات تنفسی. اگر به نوزاد خود شیر می‌دهید، با پزشک خود مشورت کنید. ممکن است نیاز به تصمیم‌گیری درباره توقف شیردهی یا قطع مصرف دارو داشته باشید.

3. برای سالمندان: در افراد مسن، کلیه‌ها ممکن است به درستی کار نکنند، که باعث می‌شود بدن دارو را کندتر پردازش کند. بنابراین، متادون برای مدت طولانی‌تری در بدن باقی می‌ماند و خطر عوارض جانبی افزایش می‌یابد.

4. برای کودکان: ایمنی و اثربخشی متادون در کودکان اثبات نشده است و این دارو نباید در کودکان زیر ۱۸ سال استفاده شود. اگر کودکان به طور تصادفی این دارو را مصرف کنند، در معرض خطر مسمومیت شدید و حتی مرگ هستند.

آیا ممکن است متادون با سایر داروها تداخل داشته باشد؟

متادون می‌تواند با چندین داروی دیگر تداخل داشته باشد. این تداخل‌ها می‌توانند اثرات مختلفی ایجاد کنند. بعضی از داروها ممکن است عملکرد متادون را مختل کنند، در حالی که برخی دیگر می‌توانند عوارض جانبی آن را افزایش دهند. قبل از شروع مصرف متادون، حتماً پزشک و داروساز خود را از تمام داروهایی که تجویز شده، داروهای بدون نسخه و سایر داروهایی که مصرف می‌کنید، مطلع کنید.

همچنین به پزشک و داروساز خود بگویید که از چه ویتامین‌ها، گیاهان و مکمل‌هایی استفاده می‌کنید. این کار به جلوگیری از تداخلات احتمالی کمک می‌کند. اگر درباره تداخل داروها یا تأثیر آن‌ها بر شما سؤال دارید، حتماً از پزشک یا داروساز خود بپرسید.

ملاحظات مهم برای مصرف متادون

اگر پزشک متادون را برای شما تجویز کرده است، به نکات زیر توجه کنید:

مصرف دارو

– می‌توانید متادون را با غذا یا بدون غذا مصرف کنید. مصرف آن با غذا ممکن است از ناراحتی معده جلوگیری کند.
– دارو را طبق زمان‌بندی که پزشک گفته است مصرف کنید.
– قرص‌های متادون را نجوید، نشکنید، حل نکنید یا تزریق نکنید، چون این کارها می‌تواند باعث مصرف بیش از حد و خطرناک دارو شود.

 نگهداری دارو

– قرص‌های خوراکی: در دمای اتاق، بین ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی‌گراد نگهداری کنید.
– قرص‌های خوراکی پراکنده: در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد نگهداری کنید و می‌توانید برای مدت کوتاهی در دمای بین ۱۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد ذخیره کنید.
– داروها را دور از نور نگه دارید و در مکان‌های مرطوب مثل حمام قرار ندهید.
– اگر نیاز به مصرف مجدد دارید، با پزشک خود برای دریافت نسخه جدید تماس بگیرید.

 مصرف دارو در سفر

– همیشه داروی خود را همراه داشته باشید و هنگام پرواز، آن را در کیف دستی خود نگه دارید.
– نگران دستگاه‌های اشعه ایکس فرودگاه نباشید، آن‌ها به دارو آسیبی نمی‌زنند.
– ممکن است لازم باشد برچسب داروخانه را به کارکنان فرودگاه نشان دهید. همیشه داروها را در ظروف اصلی دارای برچسب نسخه نگهداری کنید.
– دارو را در محفظه دستکش خودرو قرار ندهید و آن را در خودرو رها نکنید، مخصوصاً در هوای بسیار گرم یا سرد.

نحوه درمان اعتیاد به متادون چیست؟

برای ترک متادون دو روش اصلی وجود دارد:

1. سم‌زدایی تدریجی: روش سم‌زدایی تدریجی برای افرادی استفاده می‌شود که دوز متادون آن‌ها بین ۲۰ تا ۸۰ میلی‌گرم است. در این روش، بیماران معمولاً باید ۱۰ تا ۱۴ روز در بیمارستان بمانند تا فرآیند سم‌زدایی به طور کامل انجام شود. بعد از این دوره، پزشک با استفاده از جلسات مشاوره و داروهای مختلف، وضعیت بیمار را کنترل و درمان را کامل می‌کند.

2. سم‌زدایی فوق سریع: این روش برای افرادی استفاده می‌شود که میزان مصرف متادون آن‌ها بین ۱۰ تا ۴۰ میلی‌گرم است. در این روش، سم‌زدایی و درمان بیماران در مدت ۲ تا ۳ روز انجام می‌شود. این روش معمولاً برای افرادی که حداکثر ۴۰ سال سن دارند و مشکل گوارشی یا قلبی ندارند، مناسب است.

پزشک بعد از بررسی وضعیت شما، یکی از این دو روش را انتخاب می‌کند.

در این مقاله، تلاش کردیم تا اطلاعات کاملی درباره متادون، نحوه مصرف، عوارض، روش‌های ترک و موضوعات دیگر مرتبط با آن ارائه دهیم. برای ترک اصولی متادون، بهتر است به مراکز ترک اعتیاد مراجعه کنید تا با کمک پزشکان، دارودرمانی و مشاوره، به بهبودی برسید. امیدواریم این مقاله به تمامی سوالات شما پاسخ داده باشد.